Yeni araştırmaya göre yatak odasında HEPA filtreli hava temizleyici kullanmak, prediyabetli kişilerde günlük kan şekeri dalgalanmalarını yaklaşık yüzde 8 azaltabiliyor.
Yatak odasında kullanılan hava temizleyicilerin kan şekeri kontrolüne katkı sağlayabileceği belirlendi. New York Üniversitesi Langone Sağlık Merkezi araştırmacılarının prediyabet tanısı bulunan 150 yetişkin üzerinde gerçekleştirdiği çalışmada, dört hafta boyunca HEPA filtreli hava temizleyici kullanan katılımcıların günlük kan şekeri dalgalanmalarında yaklaşık yüzde 8 azalma görüldü. Araştırmada ayrıca havadaki zararlı partiküllerin yüzde 36 oranında azaltıldığı ve kahvaltı sonrasındaki kan şekeri yükselmelerinin daha sınırlı kaldığı tespit edildi.
HAVA KİRLİLİĞİ KAN ŞEKERİ KONTROLÜNÜ ETKİLEYEBİLİR
Hava kirliliğinin solunum ve kalp damar sistemi üzerindeki etkileri uzun süredir araştırılıyor. Son çalışma ise havadaki zararlı partiküllerin metabolizma ve kan şekeri düzenlemesiyle ilişkisini ele aldı.
Araştırmacılar, hava kirliliğine maruz kalmanın vücudun insülini kullanma biçimini olumsuz etkileyebileceğini değerlendiriyor. İnsülinin işlevinin bozulması, kandaki glikoz seviyesinin kontrol edilmesini zorlaştırabiliyor. Bu durum, özellikle prediyabet tanısı bulunan kişiler açısından önem taşıyor.
Prediyabet, kan şekeri seviyesinin normal değerlerin üzerine çıkmasına rağmen diyabet tanısı koymak için yeterli düzeye ulaşmaması olarak tanımlanıyor. Bu aşamada kan şekeri kontrolünün sağlanması, hastalığın ilerleme riskinin azaltılması açısından önem taşıyor.
150 YETİŞKİN DÖRT HAFTA BOYUNCA TAKİP EDİLDİ
Araştırma kapsamında prediyabet tanısı bulunan 150 yetişkin incelendi. Katılımcılardan yatak odalarında dört hafta boyunca, günün 24 saati hava temizleyici çalıştırmaları istendi.
Kan şekeri değişimlerini ölçmek için sürekli glikoz izleme cihazları kullanıldı. Katılımcıların kan şekeri değerleri uygulama öncesinde bir hafta boyunca takip edildi. Dört haftalık çalışma döneminin tamamlanmasının ardından ölçümler tekrarlandı.
Araştırmanın başyazarı, New York Üniversitesi Langone Sağlık Merkezi'nden Dr. Sharine Wittkopp, çalışma süresince katılımcıların beslenme düzenlerinde büyük değişiklikler yapmamalarının istendiğini belirtti. Katılımcılara hangi araştırma grubunda yer aldıkları da açıklanmadı.
Wittkopp, gerçek filtre kullanan katılımcılarla etkisiz filtre kullanılan gruptaki sonuçlar arasında farklılık bulunduğunu söyledi.
“Gerçek filtreleri kullanan kişilerde kan şekeri değişkenliğinde azalma, başka bir ifadeyle glisemik kontrolde iyileşme görüldü. Bu sonuç, etkisiz filtre kullanan kişilerle karşılaştırıldığında ortaya çıktı.” dedi.

HEPA FİLTRELER HAVADAKİ ZARARLI PARTİKÜLLERİ YÜZDE 36 AZALTTI
Çalışmada kullanılan HEPA filtrelerin havadaki zararlı partikülleri yüzde 36 oranında azalttığı belirlendi. Filtreleme sonrasında katılımcıların günlük kan şekeri dalgalanmalarında yaklaşık yüzde 8 düşüş kaydedildi.
Araştırmacılar, yalnızca genel kan şekeri değişimlerini değil, gün içerisindeki belirli zamanlarda meydana gelen yükselmeleri de değerlendirdi. Ölçümlerde özellikle kahvaltı sonrasında ortaya çıkan kan şekeri artışlarının daha düşük olduğu görüldü.
Araştırma ekibi, elde edilen sonuçların hava kalitesi ile metabolik sağlık arasındaki ilişkiye işaret ettiğini belirtiyor. Havadaki partiküllerin azaltılmasıyla kan şekeri kontrolünde görülen iyileşme arasında bağlantı kurulsa da bu etkinin hangi biyolojik mekanizmalar üzerinden gerçekleştiğinin daha ayrıntılı incelenmesi gerekiyor.
Dr. Wittkopp, hava kirliliğinin arttığı dönemlerde kan şekeri seviyelerinin de yükseldiğini gösteren araştırmalara işaret etti.
“Hava kirliliği arttığında kan şekerinin de yükseldiğini ve bunun yanında sağlık açısından olumsuz başka sonuçların ortaya çıktığını gösteren ilişkiler tespit ettik. Filtrelenmiş havanın daha iyi sonuçlar sağlayabileceğini ve bu değişiklikleri tersine çevirebileceğini düşündük. Araştırmada göstermek istediğimiz buydu ve bunu ortaya koyduk.” ifadelerini kullandı.
HAVA TEMİZLEYİCİLER DİYABET TEDAVİSİNİN YERİNİ ALMIYOR
Araştırmacılar, hava temizleyicilerin kan şekeri üzerindeki etkisinin uzun vadede devam edip etmediğinin henüz bilinmediğini belirtiyor. Ayrıca bu cihazların diyabet gelişimini önleyip önleyemeyeceğinin anlaşılması için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyuluyor.
Çalışmada elde edilen sonuçlar, hava temizleyici kullanımının prediyabetli kişilerde kan şekeri kontrolüne yardımcı olabilecek ek bir uygulama olabileceğini gösteriyor. Ancak araştırma, cihaz kullanımının tek başına diyabeti önlediğini veya mevcut hastalığı tedavi ettiğini ortaya koymuyor.
Wittkopp, hava temizleyicilerin sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite ve gerekli ilaç tedavilerinin yerine geçemeyeceğini vurguladı. Bu cihazların sağlık açısından alınabilecek ek önlemler arasında değerlendirilebileceğini belirten araştırmacı, hastalarına hava temizleyici kullanımını önerdiğini söyledi.
“Maruz kaldığımız hava kirliliğinin sağlıklı kabul edilebilecek bir miktarı yok. Bu nedenle hastalarıma, sağlıklarını iyileştirmek için uygulayabilecekleri ek yöntemlerden biri olarak hava temizleyici kullanmalarını öneriyorum.” dedi.
ARAŞTIRMA AMERİKAN KALP DERNEĞİ TOPLANTISINDA SUNULDU
Araştırmanın sonuçları 8 Kasım 2026 Pazar günü Chicago'da düzenlenen Amerikan Kalp Derneği toplantısında paylaşıldı.
Bilimsel toplantılarda sunulan araştırmalar, hakem değerlendirmesinden geçirilerek bilimsel bir dergide yayımlanana kadar ön bulgu niteliği taşıyor. Bu nedenle hava temizleyicilerin kan şekeri üzerindeki uzun vadeli etkilerinin belirlenmesi için yeni araştırmaların sonuçları bekleniyor.





