Besin değeri ve içerdiği doğal bileşenlerle sıkça tüketilen bal, zaman içinde kristalleşerek şekerlenebiliyor. Bu durum balın bozulduğu anlamına gelmezken tüketiciler, şekerlenen balı yeniden sıvı hale getirmenin yollarını araştırıyor. Ilık su banyosu yöntemiyle balı eski kıvamına yaklaştırmak mümkün. İşte uygulanması gereken yöntem ve dikkat edilmesi gerekenler…
Doğal bal, içerdiği glikoz ve fruktoz şekerleri nedeniyle zamanla kristalleşebiliyor. Özellikle glikoz oranı yüksek olan ballarda bu süreç daha hızlı gerçekleşirken soğuk ortamda saklanan ballar da daha kısa sürede şekerlenebiliyor.
ŞEKERLENMESİ BOZULDUĞUNU GÖSTERMEZ
Balın kristalleşmesi, sahte veya bozuk olduğunu göstermez. Aksine bu durum, balın doğal yapısından kaynaklanan fiziksel bir değişim olarak biliniyor. Kristalleşen bal, uygun koşullarda saklandığı sürece tüketilmeye devam edilebiliyor.
Bu nedenle balın şekerlenmesi durumunda hemen bozulduğunu düşünerek çöpe atmak gerekmiyor. Uygun bir yöntemle kristallerin çözülmesi ve balın yeniden sıvı kıvamına gelmesi sağlanabiliyor.
ŞEKERLENMİŞ BAL NASIL ESKİ HALİNE GETİRİLİR?
Şekerlenmiş balı yeniden sıvı hale getirmenin en basit yollarından biri ılık su banyosu yöntemidir. Bunun için öncelikle bal kavanozunun kapağı sıkıca kapatılmalı.
Ardından kavanoz, içerisinde yaklaşık 40 derece sıcaklığında su bulunan geniş bir kabın içine yerleştirilmeli. Kristaller çözülene kadar bal ara ara karıştırılmalı. Suyun çok sıcak olmamasına ve balın doğrudan ateşe konulmamasına dikkat edilmeli.
Bu yöntem sayesinde bal, yüksek sıcaklığa maruz bırakılmadan yeniden akışkan bir kıvam kazanabiliyor.
BALIN BESİN DEĞERİNİ KORUMAK İÇİN NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
Balın uzun süre yüksek sıcaklıkta tutulması, doğal enzimlerinin ve bazı yararlı bileşenlerinin azalmasına neden olabiliyor. Bu nedenle kristalleşmiş balı sıvılaştırırken kontrollü ısıtma yöntemlerinin tercih edilmesi önem taşıyor.
2024 yılında ACS Omega dergisinde yayımlanan bilimsel bir araştırmada, farklı sıcaklıklarda ısıtılan kristalleşmiş balların fiziksel ve kimyasal özellikleri incelendi. Araştırmada sıcaklık ve ısıtma süresinin balın antioksidan kapasitesi, rengi ve hidroksimetilfurfural (HMF) içeriği üzerinde etkili olduğu tespit edildi.
BALIN YENİDEN ŞEKERLENMESİ NASIL ÖNLENİR?
Balın yeniden kristalleşmesini tamamen engellemek mümkün olmayabilir. Ancak doğru saklama koşulları bu süreci yavaşlatabiliyor.
Balın ağzı sıkıca kapalı cam kavanozda, doğrudan güneş ışığı almayan ve oda sıcaklığındaki bir ortamda muhafaza edilmesi öneriliyor. Buzdolabında saklanması ise kristalleşme sürecini hızlandırabiliyor.
Bu nedenle balı uygun sıcaklıkta, kuru ve güneş görmeyen bir yerde saklamak, kıvamını daha uzun süre korumasına yardımcı olabiliyor.
