Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, çiğ süt sektörüne yönelik yürüttükleri soruşturmalara ilişkin bilgi verdi. Son dönemde piyasadan gelen yoğun şikayetlere dikkat çeken Küle, şikayetlerin bir kısmının çiğ süt fiyatlarının sanayiciler tarafından birlikte belirlenerek baskılandığı yönünde olduğunu, diğer kısmının ise üreticilerin süt satabilmesi için yem alımını zorunlu kılan uygulamalara dair olduğunu aktardı.
İlk gruptaki şikayetlere ilişkin incelemeler sonucunda 44 teşebbüs ve teşebbüs birliği hakkında soruşturma başlatılırken, ikinci grup şikayetler kapsamında 39 teşebbüs hakkında soruşturma açıldığı bildirildi. Soruşturma süreci halen devam ediyor.
ÜRETİCİLER SÜT SATABİLMEK İÇİN YEM ALMAYA ZORLANIYOR
Yapılan incelemeler, “süt karşılığı yem” uygulamasının sektörde yaygınlaştığını ve üreticilerin ciddi şekilde mağdur olduğunu ortaya koydu.
Küle, bazı sanayicilerin üreticileri süt satabilmek için yem almaya zorladığını, yeterli yem alınmadığında süt ticaretini kestiğini veya ödemeleri geciktirdiğini belirtti.
Sözleşmelere yansımayan zorunlu yem satışlarının üreticiyi mağdur ettiği, fazla ve pahalı yem satışının yaygınlaştığı tespit edildi.
Satılan yemlerin yüksek fiyatlı, alınan sütlerin ise düşük fiyatlı olması ve pariteye uyulmaması sektördeki dengesizliği ortaya koyuyor.
Tarım ve Orman Bakanlığı’nın hazırladığı “Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi” gereğince, yem alımı tamamen gönüllülük esasına dayanmalı ve yem-süt paritesi 1,3 oranına uygun olmalı.
Piyasaya müdahale kaçınılmaz oldu
Soruşturma sürecinin devam etmesi ve üreticilerin korunması amacıyla Rekabet Kurumu, geçici tedbir kararı aldı. Küle, bu karara göre üreticilerin süt karşılığında yem almaya zorlanamayacağını ifade etti. Üreticilerin yem almak istemesi durumunda ise miktar ve marka tercihinde serbest bırakılması gerektiğini vurguladı.
Bakanlığın Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi hükümlerine uyulması da zorunlu olacak.
Ayrıca, sanayicilerin üreticilere göndermesi için bilgilendirme metni hazırlandı. Bu metinle üreticilere, süt fiyatının taban fiyatın altında belirlenmesi, vadenin 45 günü aşması, primlerin düşük tutulması, yem-süt paritesine uyulmaması veya yem alımının zorunlu tutulması gibi durumlarda Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne başvurarak tahkim talebinde bulunabilecekleri bildirildi.
yüksek idari para cezası uygulanacak
Küle, sanayicilere bilgilendirme metni kapsamındaki yükümlülüklere uyulmaması halinde, Rekabetin Korunması Hakkında Kanun uyarınca yüksek idari para cezası uygulanacağını hatırlattı.
Soruşturma sürecinin devam ettiğini vurgulayan Küle, aldıkları kararlara uyulup uyulmadığını yakından takip edeceklerini ve sürecin sonunda üreticileri yem kıskacına sokan sanayicilere ağır para cezalarının uygulanacağını belirtti.
