HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan, aralık ayında başlaması beklenen asgari ücret görüşmeleri öncesinde Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun yapısının değiştirilmesini istedi. Arslan, işçi ve işveren temsilcilerinin müzakere ettiği, hükümetin ise üzerinde uzlaşılan rakamı açıkladığı Almanya modelinin Türkiye'de uygulanmasını önerdi.
Arslan, asgari ücretin belirlenme sürecinin uzun süredir tartışma konusu olduğunu belirterek, mevcut komisyon yapısının temsilde adil olmadığını savundu. HAK-İŞ'in yıllardır değişiklik talebinde bulunduğunu aktaran Arslan, geçen yıl TÜRK-İŞ'in komisyon görüşmelerine katılmama kararını da desteklediklerini söyledi.
ASGARİ ÜCRET TESPİT KOMİSYONU İÇİN DEĞİŞİKLİK TALEBİ
HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan, 2026 yılı için belirlenen asgari ücretin çalışanların beklentilerini karşılamadığını ve enflasyon karşısında zaman içerisinde değer kaybettiğini ifade etti.
Arslan, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun yapısına ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
"Asgari ücret, çalışma hayatının kronik sorun alanlarından birini oluşturuyor. Bu hem belirlenen rakamın çalışanların beklentilerini karşılamaması hem de asgari rakamı belirleyen Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun yapısının antidemokratik olmasından kaynaklanıyor. Bunun için HAK-İŞ olarak yıllardır komisyonun yapısında değişiklik talep ediyoruz."
Geçen yıl TÜRK-İŞ'in komisyon görüşmelerine katılmama kararını da değerlendiren Arslan, bu tutumu desteklediklerini belirterek HAK-İŞ'in süreçte TÜRK-İŞ ile birlikte hareket etmeye hazır olduğunu dile getirdi.
Arslan, aralık ayında başlayacak görüşmelerden önce komisyonun temsilde daha adil ve işleyişte daha demokratik bir yapıya kavuşturulmasını istediklerini kaydetti.
HAK-İŞ'TEN ALMANYA MODELİ ÖNERİSİ
Asgari ücret görüşmelerinde işçi temsilcilerinin bulunmamasının ortaya çıkacak sonucun çalışanlar tarafından kabul edilmesini zorlaştıracağını savunan Arslan, ücretin geniş bir mutabakatla belirlenmesi gerektiğini söyledi.
HAK-İŞ'in önerdiği Almanya modelinde asgari ücret, işçi ve işveren temsilcilerinin müzakeresiyle belirleniyor. Arslan, Türkiye'de de benzer bir mekanizmanın oluşturulabileceğini belirterek şöyle konuştu:
"Hükümet ve işveren tarafı aralık ayındaki görüşmelerde işçilerin masada olmasını istiyorsa derhal harekete geçmelidir. HAK-İŞ olarak biz bu konuda ne istediğimizi biliyoruz. Asgari ücreti belirleme yetkisinin, dünyadaki örneklerde olduğu gibi işçi ve işveren temsilcilerinde olduğu, objektif ve güvenilir verilerle çalışan bağımsız bir mekanizmanın oluşturulması talebimizi yineliyoruz."
Arslan, önerdikleri sistemin işçi ve işveren taraflarının kendi aralarında müzakere etmesine dayanacağını belirtti. Hükümetin ise tarafların üzerinde uzlaştığı rakamı ilan edeceğini ifade etti.
ASGARİ ÜCRET İÇİN BAĞIMSIZ MEKANİZMA TALEBİ
HAK-İŞ Genel Başkanı Arslan, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun konfederasyonların temsil gücünü yansıtan ve sosyal diyaloğu esas alan bir yapıya kavuşturulması gerektiğini söyledi.
Asgari ücretin milyonlarca çalışanı ilgilendirdiğini belirten Arslan, ücretin artık yalnızca asgari ücretle çalışan kesimi değil, geniş bir çalışan grubunu etkilediğini ifade etti.
Arslan, asgari ücretin belirlenmesinde gıda, kira, ulaşım, enerji ve eğitim gibi temel harcamaların dikkate alınması gerektiğini savunarak, çalışanların ve ailelerin yaşam koşullarının hesaba katıldığı kriterlerin oluşturulmasını istedi.
ALMANYA'DA ASGARİ ÜCRET NASIL BELİRLENİYOR?
HAK-İŞ'in önerdiği Almanya modelinde Asgari Ücret Komisyonu beş yılda bir yeniden atanıyor. Komisyonda bir başkan, oy hakkına sahip altı daimi üye ile bilim çevrelerinden oy hakkı bulunmayan iki daimi üye görev yapıyor.
Oy hakkına sahip üyelerin üçü işçi, üçü ise işveren sendikaları tarafından atanıyor. Komisyon başkanı, işçi ve işveren sendikalarının ortak önerisi doğrultusunda hükümet tarafından belirleniyor.
İşçi ve işveren taraflarının ortak bir başkan adayı üzerinde anlaşamaması durumunda iki tarafın birer başkan adayı belirlediği model uygulanıyor. Bu durumda başkanlık görevi dönüşümlü olarak yürütülüyor.
Komisyon kararları basit çoğunluk esasına göre alınıyor. Çoğunluğun sağlanamaması halinde başkanın devreye girdiği bir uzlaşma süreci işletiliyor. Bu aşamada da anlaşma sağlanamaması durumunda başkan oy kullanarak kararın alınmasına katkı sağlıyor.
HAK-İŞ, Türkiye'deki asgari ücret belirleme sürecinin de işçi ve işveren taraflarının daha etkin olduğu, bağımsız ve güvenilir verilere dayanan bir mekanizmayla yürütülmesini istiyor. Aralık ayında başlayacak görüşmeler öncesinde komisyonun yapısına ilişkin tartışmaların yeniden gündeme gelmesi bekleniyor.
