Kyoto Üniversitesi araştırmacıları, Starlink uydularının yörünge verilerini kullanarak Dünya'nın yaklaşık 482 kilometre üzerindeki üst atmosfer tabakası termosferin ayrıntılı haritasını çıkardı.
Çalışma, doğrudan gözlemlenmesi zor olan bu bölgenin atmosfer yoğunluğunun coğrafi olarak nasıl değiştiğine dair yeni bilgiler sundu.
İnternet erişimi sağlamak amacıyla uzaya gönderilen Starlink uyduları, bu kez bilimsel araştırmalarda beklenmedik bir gözlem aracı olarak kullanıldı.
Araştırmacılar, uyduların yörüngelerinde atmosferik sürtünme nedeniyle meydana gelen küçük değişimleri analiz ederek üst atmosferin yapısını incelemeyi başardı.
YAKLAŞIK 1200 UYDUNUN VERİLERİ İNCELENDİ
Kyoto Üniversitesi ekibi, yaklaşık 1200 Starlink uydusunun yörünge hareketlerindeki sürtünme kaynaklı değişimleri değerlendirdi.
Tıbbi görüntülemede kullanılan tomografi yönteminden esinlenen analiz sayesinde atmosferdeki nötr gazların yoğunluğu hesaplandı.
Elde edilen veriler, termosferde atmosfer yoğunluğunun bölgelere göre farklılık gösterdiğini ortaya koydu.
Böylece daha önce doğrudan gözlemlenmesi oldukça güç olan üst atmosferin geniş bir bölümüne ilişkin iki boyutlu bir yoğunluk haritası oluşturuldu.
TERMOSFERİN YAPISI DAHA AYRINTILI İNCELENECEK
Dünya'nın üst atmosferinde bulunan termosfer, uyduların hareketleri açısından önemli bir bölge olarak öne çıkıyor.
Atmosfer yoğunluğundaki değişimler, uyduların yörüngelerinde sürtünmeye bağlı farklılıklar meydana getirebiliyor.
Bu nedenle termosferdeki yoğunluğun nerede ve ne ölçüde değiştiğinin belirlenmesi, uzaydaki araçların hareketlerinin daha doğru hesaplanmasına katkı sağlayabilir.
UYDU VE UZAY ÇÖPLERİ İÇİN ÖNEM TAŞIYOR
Araştırmacıların geliştirdiği yöntemin, gelecekte uydu yörüngelerinin daha güvenli şekilde takip edilmesine yardımcı olması bekleniyor.
Atmosfer yoğunluğunun daha doğru hesaplanması, uzay çöplerinin hareketlerinin tahmin edilmesi açısından da önem taşıyor.
Özellikle çok sayıda uydunun bulunduğu alçak Dünya yörüngesinde, atmosferik koşullardaki değişimlerin takip edilmesi uydu güvenliği açısından kritik rol oynuyor.
GÜNEŞ FIRTINALARINA KARŞI YENİ TAKİP SİSTEMİ
Çalışmanın bir diğer hedefi ise termosfer yoğunluğunun gelecekte gerçek zamanlı olarak izlenebilmesi.
Güneş'te meydana gelen güçlü patlamalar ve fırtınalar, Dünya'nın üst atmosferini etkileyerek atmosferik yoğunlukta değişimlere yol açabiliyor.
Starlink uydularından elde edilen yörünge verilerinin bu değişimleri takip etmek için kullanılması, güneş fırtınalarının uydu yörüngeleri üzerindeki etkilerinin daha hızlı anlaşılmasına ve uzaydaki operasyonların güvenliğinin artırılmasına katkı sağlayabilir.
