Türkiye'nin uzaya bağımsız erişim hedefi doğrultusunda ROKETSAN tarafından geliştirilen ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2 Uydu Fırlatma Sistemi projelerinde çalışmalar sürüyor. Savunma Sanayii Başkanlığı koordinasyonunda yürütülen program kapsamında ŞİMŞEK 1'in yaklaşık 400 kilogramlık faydalı yükü 500 kilometre civarındaki yörüngeye, ŞİMŞEK 2'nin ise yaklaşık 1,5 tonluk yükü 700 kilometreye kadar olan yörüngelere taşıması planlanıyor.
ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci, iki projenin de belirlenen takvim doğrultusunda ilerlediğini açıkladı. İlk aşamadaki hedef, Türkiye'nin kendi geliştirdiği fırlatma sistemiyle uydularını yörüngeye ulaştırabilmesi.
ŞİMŞEK 1, 400 KİLOGRAMLIK YÜK TAŞIYACAK
Programın ilk aşamasını ŞİMŞEK 1 oluşturuyor. Sistem, yaklaşık 400 kilogram ağırlığındaki bir faydalı yükü 500 kilometre civarındaki yörüngeye taşıyacak şekilde geliştiriliyor.
Faydalı yük kapasitesi yalnızca uydularla sınırlı tutulmuyor. Farklı uzay araçları ve görev yüklerinin de Türkiye'den uzaya gönderilebilmesi hedefleniyor.
Projenin bir diğer ayağını fırlatma işleminin Türkiye topraklarından yapılabilmesi oluşturuyor. Bunun için roket teknolojisinin yanı sıra motor ve itki sistemleri, navigasyon, aviyonik, termal yönetim, malzeme teknolojileri ve yer sistemleri gibi farklı alanlarda geliştirme çalışmaları yürütülüyor.
ROKETSAN'ın uzay çalışmaları da yeni başlamış değil. Şirket, 2016'dan bu yana sonda roketleri ve farklı platformlarla uzay teknolojilerine yönelik uçuş ve teknoloji gösterim faaliyetleri gerçekleştiriyor.
ŞİMŞEK 2'NİN HEDEFİ 1,5 TON FAYDALI YÜK
Programın daha yüksek kapasiteye sahip ikinci aşaması ŞİMŞEK 2 olacak. Geçen yıl sözleşmesi imzalanan sistemin yaklaşık 1,5 tonluk faydalı yükü 700 kilometreye kadar olan yörüngelere taşıması planlanıyor.
ŞİMŞEK 2'nin yalnızca Türkiye'nin uydularını fırlatması değil, ilerleyen dönemde ticari bir platform olarak kullanılması da hedefleniyor. ROKETSAN, uluslararası iş birlikleriyle sistemin ticarileştirilmesini ve farklı ülkelerin uydularının da Türkiye'den uzaya gönderilmesini amaçlıyor.
Bu modelin hayata geçirilmesi halinde Türkiye'nin uzay alanındaki faaliyetleri uydu üretimi ve işletmesinin yanı sıra fırlatma hizmetlerini de kapsayabilecek.
YENİDEN KULLANILABİLİR ROKET ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR
ROKETSAN, ŞİMŞEK projelerinin sonraki aşamalarında yeniden kullanılabilir roket kademeleri üzerinde çalışmayı planlıyor. İlk ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2 görevlerinde yeniden kullanılabilir kademelerin kullanılması öngörülmüyor.
Buna karşın bu projelerde geliştirilecek ve uçuşlarda doğrulanacak alt sistemlerin, sonraki nesil yeniden kullanılabilir fırlatma araçlarında kullanılması hedefleniyor. Çalışmaların temel amaçlarından biri, fırlatma başına maliyetin ve kilogram başına uzaya erişim maliyetinin azaltılması.
Yeniden kullanılabilir sistemler, aynı roket veya roket kademesinin birden fazla görevde değerlendirilmesine imkan sağlıyor. Bu nedenle teknoloji, özellikle ticari uydu fırlatma hizmetleri açısından maliyet hesabının önemli unsurlarından biri olarak görülüyor.
ŞİMŞEK TÜRKİYE'NİN AY PROGRAMINA DA KATKI SAĞLAYACAK
ROKETSAN'ın uzay faaliyetleri Dünya yörüngesine uydu gönderme çalışmalarıyla sınırlı değil. Şirket, Türkiye'nin Milli Uzay Programı kapsamında Ay hedeflerine yönelik çalışmalarda da sorumluluk üstleniyor.
Bu kapsamda fırlatma sistemleriyle birlikte motor, itki, navigasyon, termal ve malzeme teknolojilerinin geliştirilmesi amaçlanıyor. Üniversiteler, kamu kurumları ve sanayi kuruluşlarıyla yürütülen çalışmaların da bu teknoloji altyapısına katkı sağlaması bekleniyor.
ROKETSAN'ın savunma sanayisindeki tedarik zincirinin uzay projelerine dahil edilmesi de programın diğer unsurları arasında bulunuyor. Şirketin yaklaşık 2 bin 500 aktif iş ortağından oluşan tedarik ekosisteminin uzay projelerindeki yetkinliklerinin geliştirilmesi hedefleniyor.
İLK FIRLATMA İÇİNKESİN TARİH AÇIKLANMADI
ŞİMŞEK programında bundan sonraki aşama, geliştirilen sistemlerin gerçek bir yörünge göreviyle test edilmesi olacak. ŞİMŞEK 1'in yaklaşık 400 kilogramlık yükü 500 kilometre civarındaki yörüngeye taşıması, ardından ŞİMŞEK 2 ile kapasitenin 1,5 tona çıkarılması planlanıyor.
ROKETSAN, projelerin mevcut takvim doğrultusunda ilerlediğini bildirirken ilk fırlatmanın gerçekleştirileceği kesin tarihi henüz kamuoyuna açıklamadı. Projelerin tamamlanması ve gerekli testlerin ardından fırlatma faaliyetlerine geçilmesi hedefleniyor.
