Uzun yıllardır kadın sağlığı alanında “Polikistik Over Sendromu” olarak bilinen PKOS için yeni bir tanımlama kullanılmaya başlandı. Uzmanlar, hastalığın yalnızca yumurtalıklarla sınırlı bir sorun olmadığını belirterek, mevcut tanımın klinik tabloyu tam olarak yansıtmadığını ifade ediyor. Bu nedenle son dönemde uluslararası çevrelerde “Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome” yani PMOS adı öne çıkıyor.
Uzmanlara göre isim değişikliği, hastalığın kapsamını daha doğru anlatmayı amaçlıyor. Çünkü PKOS yalnızca adet düzensizliği ve yumurtlama problemleriyle sınırlı görülmüyor. Metabolik sistem, hormon dengesi ve genel vücut işleyişi üzerinde de etkili olan geniş kapsamlı bir tablo olarak değerlendiriliyor.
PKOS YERİNE PMOS TANIMI ÖNE ÇIKIYOR
Yeni kullanılan PMOS ifadesi, Türkçede “Çoklu Endokrin Metabolik Over Sendromu” şeklinde tanımlanıyor. Uzmanlar, özellikle “endokrin” ve “metabolik” kavramlarının eklenmesinin önemli olduğuna dikkat çekiyor. Çünkü bu tablo yalnızca kadın hastalıkları alanını ilgilendiren bir durum olarak değerlendirilmiyor.
Son yıllarda yapılan çalışmalar, PKOS tanısı alan birçok kişide insülin direnci, kilo kontrolü sorunları ve hormonal dengesizliklerin birlikte görüldüğünü ortaya koyuyor. Ayrıca uyku problemleri, kronik yorgunluk, cilt sorunları, saç dökülmesi ve ruh hali değişiklikleri de tabloya eşlik edebiliyor.
Uzmanlar, eski isimlendirme nedeniyle toplumda yanlış bir algı oluştuğunu ve birçok kişinin hastalığı yalnızca “yumurtalıkta kist oluşumu” olarak düşündüğünü belirtiyor.
ESKİ TANIMIN YANLIŞ ALGILARA YOL AÇTIĞI BELİRTİLİYOR
Uzmanlara göre PKOS tanısı yalnızca ultrason görüntüsüyle konulmuyor. Bazı kişilerde belirgin kist görünümü olmamasına rağmen hormon testleri, adet düzensizliği ve klinik belirtiler doğrultusunda tanı koyulabiliyor.
Bu nedenle “polikistik over” ifadesinin eksik bir tanımlama oluşturduğu görüşü giderek yaygınlaşıyor. Yeni yaklaşımda, hastalığın hormonal iletişim sistemiyle doğrudan bağlantılı olduğu vurgulanıyor.
Uzmanlar, metabolik bozuklukların süreçte önemli rol oynadığına dikkat çekerek, özellikle insülin direncinin hastalığın merkezinde yer alabildiğini ifade ediyor. Bu durumun ilerleyen dönemlerde prediyabet, tip 2 diyabet, karaciğer yağlanması ve yüksek tansiyon gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilebildiği belirtiliyor.
PKOSUN ETKİLERİ SADECE ÜREME SİSTEMİYLE SINIRLI DEĞİL
Uzman değerlendirmelerine göre PKOS artık yalnızca doğurganlık problemi veya adet düzensizliği üzerinden ele alınmıyor. Hastalığın bağışıklık sistemi, metabolizma ve hormonal denge üzerinde de etkili olduğu ifade ediliyor.
Kronik inflamasyonun da süreçte etkili olabileceği belirtilirken, yaşam tarzı değişikliklerinin tedavi sürecinde önemli yer tuttuğu aktarılıyor. Dengeli beslenme, düzenli egzersiz ve kilo kontrolü gibi uygulamaların metabolik risklerin azaltılmasına katkı sağladığı vurgulanıyor.
Yeni isimlendirme ile birlikte uzmanlar, toplumdaki farkındalığın artırılmasının hedeflendiğini belirtiyor. Hastalığın yalnızca yumurtalıklarla ilgili olmadığı, tüm vücudu etkileyebilen sistemik bir tablo olduğu görüşü öne çıkıyor.