Sağlık dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, genç yetişkinlerde birçok kanser türüne bağlı ölümler azalırken, kolorektal kanserde ölüm oranları artmaya devam ediyor.
HAMİLELİKTE BAŞLAYAN AĞRI, EVRE 4 KANSERLE SONUÇLANDI
31 yaşında evre 4 kolon kanseri teşhisi alan Jenna Scott’ın yaşadıkları, hastalığın gençlerde nasıl gözden kaçabildiğini gözler önüne seriyor. Hamileliği sırasında şiddetli karın ağrıları yaşayan Scott, bu şikâyetlerin normal olduğu söylenerek eve gönderildi. Doğumdan sonra da geçmeyen ağrılar sonucunda yapılan tetkikler, kanser gerçeğini ortaya çıkardı.
Kanserin kolonundan karaciğerine yayıldığını belirten Scott, “Bir anda hayatım tamamen değişti. Kanser kelimesi benim dünyamda yoktu,” ifadelerini kullandı.
KOLOREKTAL KANSER ÖLÜM ORANLARI ARTIYOR
Amerikan Kanser Derneği verilerine göre, 2005 yılından bu yana 50 yaş altındaki bireylerde kolon ve rektum kanserine bağlı ölümler her yıl ortalama yüzde 1,1 oranında arttı. Bu artışla birlikte kolorektal kanser, 1990’lı yıllarda beşinci sıradayken 2023 itibarıyla ilk sıraya yükseldi.
Araştırmanın kıdemli yazarı Dr. Ahmedin Jemal, “Diğer kanser türlerinde ölüm oranları düşerken, kolorektal kanserde artış görüyoruz. Bunun nedenini henüz net olarak bilmiyoruz,” dedi.
GENÇLERDE KANSERDEN ÖLÜM GENEL OLARAK AZALDI
Araştırmaya göre, 1990–2023 yılları arasında ABD’de 50 yaş altındaki bireylerde kanserden ölüm oranları genel olarak yüzde 44 azaldı. Beyin, meme, lösemi ve akciğer kanserlerine bağlı ölümlerde düşüş yaşanırken, kolorektal kanser bu eğilimin dışında kaldı.
2023 itibarıyla 50 yaş altındaki bireylerde kanserden ölümlerin başlıca nedenleri şöyle sıralandı:
- Kolorektal kanser
- Meme kanseri
- Beyin kanseri
- Akciğer kanseri
- Lösemi
“ARTIK YAŞLILIK HASTALIĞI DENEMEZ”
Dr. Jemal, kolorektal kanserin artık yalnızca ileri yaş hastalığı olarak görülmemesi gerektiğini vurgulayarak, “1950 sonrası doğan kuşaklarda bu kanser türünde adeta bir tsunami yaşanıyor,” ifadelerini kullandı.
Uzmanlar, özellikle 45–49 yaş grubunun, 50 yaş altı teşhislerin yarısını oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Uzmanlara göre kolorektal kanser taraması hem erken teşhis hem de önleme açısından kritik öneme sahip. Ancak ABD’de 45–49 yaş arasındaki bireylerin yalnızca yüzde 37’sinin taramalarını düzenli yaptırdığı belirtiliyor.
Kolorektal kanser taraması, kanserleşmeden önce poliplerin tespit edilip çıkarılmasına olanak tanımasıyla öne çıkıyor.
BELİRTİLER GENÇLERDE GÖZ ARDI EDİLİYOR
MD Anderson Kanser Merkezi’nden Dr. Y. Nancy You, genç bireylerde belirtilerin sıklıkla ciddiye alınmadığını belirtti. You, “Birçok genç hasta belirtilerini erteliyor ya da basur gibi nedenlerle yanlış değerlendirmeler yapılıyor. Bu da tanıda gecikmeye yol açıyor,” dedi.
GEÇ TEŞHİS, ÖLÜM RİSKİNİ ARTIRIYOR
Uzmanlara göre gençlerde kolorektal kanser vakalarının büyük bölümü ileri evrede teşhis ediliyor. Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi’nden Dr. Andrea Cercek, “45 yaş altı bireyler taramaya girmediği için hastalık çoğunlukla belirtiler ortaya çıktığında ve ileri evrede yakalanıyor,” ifadelerini kullandı.
KOLOREKTAL KANSERİN YAYGIN BELİRTİLERİ
Uzmanlar şu belirtiler konusunda uyarıyor:
- Dışkıda kan veya rektal kanama
- Uzun süren ishal veya kabızlık
- Sürekli karın ağrısı
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Aşırı yorgunluk
- Tuvalet sonrası doluluk hissinin geçmemesi
“BU ÖLÜM ARTIŞINI DURDURMALIYIZ”
Tedavisi devam eden Jenna Scott ise genç yaşta kanserle mücadele eden bireyler için daha fazla farkındalık çağrısı yaparak, “Neden bu kadar çok genç insan ölüyor? Sebebini bilmiyorsak nasıl önleyeceğiz? Bu artışı durdurmak zorundayız,” dedi.