Orta yaş döneminde uzun saatler boyunca televizyon izlemek, ilerleyen yaşlarda beyin yapısında önemli değişikliklere yol açabiliyor. Bilim insanlarının 20 yılı aşkın süre boyunca yürüttüğü araştırma, uzun süreli pasif televizyon izleme alışkanlığının beyin hacmindeki küçülme ve bilişsel gerilemeyle ilişkili olabileceğini ortaya koydu.
Araştırmada elde edilen bulgular, uzun süre hareketsiz kalmanın tek başına değil, zihinsel açıdan pasif geçirilen zamanın da beyin sağlığı üzerinde önemli etkileri olabileceğine işaret ediyor.
UZUN SÜRELİ TAKİP ÇALIŞMASI DİKKAT ÇEKTİ
Alzheimer ve Demans Dergisi'nde yayımlanan araştırmada, yaş ortalaması 53 olan yaklaşık 1.700 yetişkin 20 yılı aşkın süre boyunca takip edildi. Çalışmanın sonunda katılımcılara uygulanan manyetik rezonans (MR) görüntülemeleri, televizyon izleme alışkanlığı ile beyin yapısındaki değişiklikler arasında dikkat çekici ilişkiler bulunduğunu gösterdi.
Araştırmacılar, özellikle uzun süre televizyon izleyen bireylerde beyin hacminde belirgin azalma görüldüğünü belirledi.
BEYİN HACMİNDE KÜÇÜLME SAPTANDI
Araştırma sonuçlarına göre, sık televizyon izleyen katılımcılarda karar verme, planlama ve görsel bilgilerin işlenmesinde görev alan frontal ve oksipital lobların daha küçük olduğu tespit edildi.
Bunun yanında, inme ve bilişsel gerilemeyle ilişkilendirilen beyaz madde lezyonlarının da bu grupta daha fazla görüldüğü bildirildi. Bilim insanları, bu bulguların uzun süreli pasif ekran kullanımının beyin sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çektiğini ifade etti.
MASA BAŞI ÇALIŞMA AYNI ETKİYİ GÖSTERMEDİ
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de masa başında oturarak çalışmanın televizyon izlemekle aynı etkiyi göstermemesi oldu.
Verilere göre, iş hayatında uzun süre oturarak çalışan bireylerin beyin hacimleri daha büyük kalırken, beyaz madde hasarının da daha düşük seviyede olduğu belirlendi. Uzmanlar, bunun nedeninin masa başı işlerin dikkat, analiz, problem çözme ve karar verme gibi zihinsel faaliyetleri sürekli devrede tutması olabileceğini değerlendiriyor.
Araştırmada ayrıca yapısal beyin değişikliklerinin erkek katılımcılarda kadınlara göre daha belirgin olduğu da gözlemlendi.
ZİHİNSEL OLARAK AKTİF KALMAK ÖNEM TAŞIYOR
Araştırmacılar, düzenli fiziksel egzersiz yapan kişilerde bile uzun süre televizyon karşısında pasif şekilde vakit geçirmenin olumsuz etkilerinin devam edebildiğini belirtiyor.
Uzmanlar, beyin sağlığını desteklemek amacıyla televizyon izleme süresinin sınırlandırılmasını, bunun yerine kitap okumak, yeni beceriler öğrenmek, sosyal etkinliklere katılmak veya zihni aktif tutan hobilere zaman ayrılmasını öneriyor. Bu tür aktivitelerin bilişsel fonksiyonların korunmasına katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.