Çin Bilimler Akademisi bünyesinde yürütülen çalışmalar kapsamında, “Yapay Güneş” adıyla bilinen deneysel nükleer füzyon reaktöründe önemli bir bilimsel başarıya ulaşıldı.
Araştırmacılar, bugüne kadar aşılamaz kabul edilen plazma yoğunluğu sınırının ötesine geçildiğini açıkladı. Bu gelişme, füzyon enerjisinin sürdürülebilir ve temiz bir enerji kaynağına dönüşmesi yolunda kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
FÜZYON ENERJİSİ NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?
Nükleer füzyon, Güneş’in çekirdeğinde gerçekleşen doğal enerji üretim sürecini taklit ederek çalışıyor. Bu yöntem, nükleer fisyonun aksine uzun ömürlü radyoaktif atık üretmiyor ve teorik olarak neredeyse sınırsız enerji sağlama potansiyeline sahip.
Ancak füzyon reaksiyonlarının Dünya üzerinde kararlı ve sürekli şekilde sürdürülebilmesi, bilim dünyasının onlarca yıldır çözmeye çalıştığı en zor problemler arasında yer alıyor.
GREENWALD SINIRI İLK KEZ AŞILMIŞ OLABİLİR
Füzyon çalışmalarında karşılaşılan en büyük engellerden biri, plazmanın belirli bir yoğunluğun üzerine çıktığında kararsız hale gelmesine neden olan Greenwald Limiti olarak bilinen teorik sınırdı.
Çin Bilimler Akademisi’nin Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktöründe yapılan son deneylerde, bu sınırın ötesinde kararlı plazma koşullarına ulaşıldığı bildirildi.
YENİ YÖNTEM: PLAZMA-DUVAR ÖZ ÖRGÜTLENMESİ
Çinli araştırma ekibi, “plazma-duvar öz örgütlenmesi” olarak adlandırılan yeni bir teknik geliştirdi.
Bu yöntem sayesinde plazma, reaktör duvarlarıyla daha dengeli bir etkileşim kurarak çok daha yüksek yoğunluklarda dahi stabil tutulabiliyor.
Bilim insanları, bu yaklaşımın yalnızca EAST için değil, gelecekte geliştirilecek tüm tokamak tipi füzyon reaktörleri için uygulanabilir bir çözüm sunduğunu belirtiyor.
TİCARİ FÜZYON ENERJİSİNE BİR ADIM DAHA
Araştırmacılara göre elde edilen bu sonuçlar, füzyon enerjisinin laboratuvar ortamından çıkarak endüstriyel ölçekte kullanılabilmesi için önemli bir yol haritası oluşturuyor.
Ekip, yeni yöntemi daha yüksek performanslı plazma koşulları altında tekrar test ederek bulguları doğrulamayı hedefliyor.