Özellikle geçmiş dönemlerde erkeklerden elde edilen sonuçların kadınlar için de geçerli olduğu varsayımı birçok araştırmada etkili oldu.

Sonraki yıllarda kadınların klinik çalışmalara daha fazla dahil edilmesi için önemli düzenlemeler yapıldı.

Bu değişiklikler, hastalıkların kadınlarda nasıl geliştiğinin ve kullanılan tedavilere nasıl yanıt verildiğinin daha ayrıntılı incelenmesini sağladı.

BAZI HASTALIKLAR KADINLARDA DAHA SIK ORTAYA ÇIKIYOR

Kadın ve erkekler arasındaki sağlık farklılıklarının dikkat çektiği alanlardan biri otoimmün hastalıklar oldu.

Bağışıklık sisteminin vücudun kendi dokularına saldırması sonucu ortaya çıkan bu hastalıkların önemli bir bölümünün kadınlarda daha sık görüldüğü biliniyor.

Lupus, romatoid artrit, Sjögren hastalığı ve multipl skleroz bu farklılığın dikkat çektiği rahatsızlıklar arasında bulunuyor.

Bilim insanları genetik, hormonal ve çevresel faktörlerin bu tabloda rol oynayabileceğini değerlendiriyor.

DEPRESYON ORANLARINDA DA FARKLILIK VAR

Kadın ve erkekler arasındaki farklılık yalnızca fiziksel hastalıklarla sınırlı kalmıyor.

Araştırmalar, depresyonun kadınlarda erkeklere kıyasla daha sık görülebildiğini ortaya koyuyor.

Bu farklılığın arkasında tek bir neden bulunmuyor.

Hormonal değişimlerin yanı sıra sosyal, ekonomik ve çevresel etkenlerin de ruh sağlığı üzerinde etkili olabileceği değerlendiriliyor.

ENDOMETRİOZİS HÂLÂ ARAŞTIRILIYOR

Kadın sağlığında üzerinde yoğun şekilde çalışılan hastalıklardan biri de endometriozis.

Kronik ağrıya yol açabilen ve doğurganlığı etkileyebilen hastalık, dünya genelinde çok sayıda kadının yaşamını etkiliyor.

Tıp dünyasındaki ilerlemelere rağmen endometriozisin neden ortaya çıktığı ve hastalığın kişiden kişiye neden farklı seyrettiği gibi konularda araştırmalar devam ediyor.

KADIN SAĞLIĞI SADECE ÜREME SAĞLIĞINDAN İBARET DEĞİL

Kadın sağlığı denildiğinde yalnızca gebelik, doğum veya üreme sistemiyle ilgili rahatsızlıkların düşünülmemesi gerekiyor.

Kalp ve damar hastalıkları, nörolojik rahatsızlıklar, bağışıklık sistemi hastalıkları ve ruh sağlığı sorunlarında da cinsiyete bağlı farklılıklar ortaya çıkabiliyor.

Bu nedenle bilim insanları kadınların hastalık belirtilerinin, risk faktörlerinin ve tedaviye verdikleri yanıtların ayrı olarak değerlendirilmesinin daha doğru tanı ve tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtiyor.

Nüfustaki artış yılın ikinci çeyreğinde de devam etti. 1 Mayıs-1 Temmuz döneminde Türkiye nüfusu 123 bin 904 kişi yükselirken, ülke nüfusu 1 Temmuz 2026 itibarıyla 86 milyon 320 bin 602 kişiye ulaştı.

Nüfus yılın ilk yarısında 228 bin kişi arttı

TÜİK verilerine göre Türkiye nüfusu, 2026 yılının ilk 6 ayında 228 bin 434 kişi arttı. Böylece yılın başında 86 milyon 92 bin 168 olan toplam nüfus, temmuz ayı itibarıyla 86 milyon 320 bin 602 kişiye yükseldi.

Nüfus artışının yılın ikinci çeyreğinde de sürdüğü görüldü. 1 Mayıs-1 Temmuz tarihleri arasındaki dönemde toplam nüfus 123 bin 904 kişilik artış kaydetti. Böylece Türkiye'nin resmi nüfusu 86 milyon sınırının üzerinde yükselmeye devam etti.

Erkek ve kadın nüfusu birbirine yakın

Türkiye'nin toplam nüfusunda erkek ve kadınların oranlarının birbirine oldukça yakın olduğu görüldü. Resmi kayıtlara göre erkek nüfusun oranı yüzde 50,01 olarak hesaplandı.

Türkiye'deki erkek nüfus 43 milyon 170 bin 975 kişi olarak kaydedilirken, kadın nüfus 43 milyon 149 bin 627 kişi oldu. Kadınların toplam nüfus içerisindeki payı ise yüzde 49,99 olarak açıklandı.

Buna göre Türkiye'de erkek ve kadın nüfusu arasındaki fark 21 bin 348 kişi olarak gerçekleşti.

Yaklaşık 1500 yıllık olduğu belirlenen mezarın genç ve toplumda yüksek statüye sahip bir kadına ait olduğu değerlendirildi.

Mezarın en ilgi çekici parçalarından biri ise altın detaylarla süslenmiş ayakkabılar oldu.

AYAKKABILAR TAMAMEN ALTINDAN DEĞİL

“Altın ayakkabı” olarak tanımlanan eserlerin tamamının değerli metalden üretilmediği belirlendi.

Ayakkabıların toka ve bağlantı parçalarında ahşap veya benzeri organik malzemelerin üzerine ince altın levhaların uygulandığı tespit edildi.

Araştırmacılar, bazı parçaların günlük kullanıma uygun olmamasından hareketle ayakkabıların özellikle defin töreni için hazırlanmış olabileceğini değerlendiriyor.

BAŞLIK VE KEMER DE ALTINLA SÜSLENMİŞ

Kadının mezara oldukça gösterişli bir tören kıyafetiyle yerleştirildiği düşünülüyor.

Altın süslemeler yalnızca ayakkabılarda değil, başlık ve kemer gibi kıyafetin diğer bölümlerinde de bulundu.

Başlıktaki bazı detaylarda Helenistik sanatın izlerine rastlanırken farklı süslemelerde İskit sanatını hatırlatan unsurlar tespit edildi.

Bu durum, bölgede farklı kültürlerin etkilerinin bir araya gelmiş olabileceğine işaret ediyor.

BÖLGENİN TİCARET AĞINA IŞIK TUTUYOR

Karakabak’taki önceki araştırmalarda metal işçiliği, mücevher üretimi, cam ve çömlekçilik faaliyetlerine ilişkin bulgulara da ulaşılmıştı.

Bölgede 150’den fazla antik sikkenin bulunması ise yerleşimin geniş bir ticaret ağıyla bağlantılı olduğunu düşündürüyor.

Sikkelerin Part, Harezm, Soğd, Sasani, Bizans ve Çin gibi farklı coğrafyalarla ilişkilendirilmesi, Karakabak’ın yaklaşık 1500 yıl önce önemli bir ticaret güzergâhı üzerinde bulunmuş olabileceği görüşünü güçlendiriyor.

Her ikisi de sporcular arasında yaygın olsa da vücuttaki işlevleri birbirinden ayrılıyor.

Protein, kas dokusunun korunması ve egzersiz sonrasında onarılması için ihtiyaç duyulan aminoasitlerin alınmasına katkı sağlıyor.

Kreatin ise kasların özellikle kısa süreli ve yoğun egzersizlerde ihtiyaç duyduğu enerjinin hızlı şekilde üretilmesine destek oluyor.

Bu nedenle iki takviyeyi birbirinin alternatifi olarak değerlendirmek yerine farklı amaçlarla kullanılan ürünler olarak görmek gerekiyor.

BİRLİKTE TÜKETİLEBİLİYOR

Sağlıklı yetişkinler açısından kreatin ile protein tozunun aynı dönemde kullanılmasına ilişkin bilinen özel bir engel bulunmuyor.

İsteyenler kreatini protein içeceğine ekleyerek de tüketebiliyor.

Ancak iki ürünü aynı anda kullanmak tek başına daha hızlı veya daha fazla kas gelişimi anlamına gelmiyor.

Sonuç üzerinde düzenli egzersiz, yeterli beslenme, günlük protein ihtiyacının karşılanması ve dinlenme gibi faktörler de etkili oluyor.

PROTEİN TOZU HERKES İÇİN GEREKLİ Mİ?

Protein tozu, günlük protein ihtiyacını besinlerden karşılamakta zorlanan kişiler için pratik bir seçenek oluşturabiliyor.

Yumurta, et, balık, süt ürünleri ve baklagiller gibi besinlerden yeterli miktarda protein alan kişilerin ise mutlaka protein takviyesi kullanması gerekmiyor.

İhtiyaç duyulan protein miktarı kişinin vücut ağırlığına, fiziksel aktivitesine ve hedeflerine göre farklılık gösterebiliyor.

KREATİNDE EN ÇOK ARAŞTIRILAN FORM

Kreatinin farklı çeşitleri bulunmasına rağmen bilimsel çalışmalarda en fazla incelenen seçenek kreatin monohidrat olarak öne çıkıyor.

Yaygın kullanım miktarı ise günlük 3-5 gram civarında.

Kreatin kullanmaya başladıktan sonra kaslarda tutulan su miktarının artmasına bağlı olarak vücut ağırlığında bir miktar yükselme görülebiliyor.

TAKVİYE KULLANIRKEN DİKKAT

Takviyelerde daha yüksek miktar kullanmak daha iyi sonuç alınacağı anlamına gelmiyor.

Gereğinden fazla tüketim bazı kişilerde sindirim sistemi şikâyetlerine yol açabiliyor.

Özellikle böbrek hastalığı bulunanların veya düzenli ilaç kullananların kreatin ve benzeri takviyelere başlamadan önce sağlık profesyoneline danışması önem taşıyor.

Ayrıca ürün tercihinde içeriği açık şekilde belirtilen ve güvenilir kalite kontrollerinden geçen takviyelerin seçilmesi gerekiyor.

OTP, uzun süredir beynin hipotalamus bölgesinin gelişiminde görev alan önemli bir gen olarak biliniyor.

Hipotalamus; açlık, uyku, vücut sıcaklığı, üreme ve stres gibi birçok temel işlevin düzenlenmesinde rol oynuyor.

Yeni çalışma ise OTP'nin beyin gelişimi tamamlandıktan sonra işlevini kaybetmediğini gösterdi.

Araştırmacılar, genin yetişkinlik döneminde de hormonal sistemlerin düzenlenmesine katkıda bulunduğunu belirledi.

GEN DEVRE DIŞI BIRAKILDIĞINDA STRES HORMONU ARTTI

Araştırmacılar, yetişkin farelerin belirli beyin hücrelerinde OTP'nin çalışmasını durdurdu.

Bu yöntem sayesinde genin beyin gelişiminden bağımsız olarak yetişkinlik dönemindeki etkileri incelendi.

OTP'nin işlevinin bozulmasının ardından farelerde kortikosteron gibi stres hormonlarının normalden fazla salgılandığı görüldü.

Hayvanların davranışlarında da değişiklikler tespit edildi.

Araştırmacılar bu sonuçların OTP'nin yetişkin beynindeki stres tepkisinin kontrolünde önemli bir görev üstlendiğine işaret ettiğini değerlendirdi.

AYNI KİLODA OLMALARINA RAĞMEN DAHA FAZLA YAĞ DEPOLADILAR

Çalışmanın dikkat çeken sonuçlarından biri metabolizmada ortaya çıktı.

OTP'nin işlevi bozulan farelerin tiroid hormonu seviyeleri düştü, vücut sıcaklıkları azaldı ve kolesterol seviyeleri yükseldi.

Farelerin normal miktarda beslendiği ve vücut ağırlıklarının değişmediği belirtilmesine rağmen vücutlarında daha fazla yağ biriktiği gözlendi.

Açlığa verdikleri tepkilerin de zayıfladığı tespit edildi.

Bu sonuçlar, OTP'nin yalnızca stres mekanizmasında değil, vücudun enerji kullanımının ve yağ depolamasının düzenlenmesinde de rol oynayabileceğini gösterdi.

STRES VE METABOLİZMA ARASINDAKİ BAĞI AÇIKLAYABİLİR

Araştırmacılar OTP'nin vücuttan ve çevreden gelen farklı sinyalleri değerlendirerek hormonal sistemlerin çalışmasına katkıda bulunduğunu düşünüyor.

Çalışma, stres mekanizması ile metabolizma arasındaki bağlantının anlaşılması açısından yeni bilgiler sunuyor.

Ancak araştırmanın fareler üzerinde gerçekleştirilmiş olması nedeniyle sonuçların insanlarda aynı şekilde ortaya çıkıp çıkmadığının belirlenmesi için ek araştırmalara ihtiyaç bulunuyor.

Bilim insanları OTP'nin çalışma mekanizmasının daha ayrıntılı şekilde anlaşılmasının gelecekte stres ve metabolik bozukluklara yönelik yeni araştırmalara katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor.

Tutulmanın en ileri aşamasında Ay yüzeyinin yüzde 96,2’si Dünya’nın karanlık gölgesi içinde kalacak.

Ay’ın yalnızca küçük bir bölümü doğrudan Güneş ışığı almaya devam edeceği için ortaya çıkacak görüntü, tam Ay tutulmasına oldukça yakın olacak.

Ancak Ay’ın tamamı gölgeye girmeyeceği için olay bilimsel olarak parçalı Ay tutulması şeklinde sınıflandırılıyor.

AY KIZIL TONLARDA GÖRÜNEBİLİR

Tutulmanın zirveye yaklaştığı dakikalarda Ay’ın büyük bölümünün kırmızı ve turuncu tonlarına bürünmesi bekleniyor.

Bu nedenle gökyüzü olayı, tam bir “Kanlı Ay” olmasa da benzer bir görüntü oluşturabilecek.

Renk değişiminin temelinde Dünya atmosferinden geçen Güneş ışınları bulunuyor.

Atmosferde kırılan kırmızı ve turuncu dalga boylarındaki ışık Ay yüzeyine ulaşarak kızılımsı bir görünüm oluşturuyor.

TUTULMA SAATLERCE DEVAM EDECEK

Gökyüzü olayının tüm aşamaları yaklaşık 5 saat 38 dakika sürecek.

Ay’ın Dünya’nın koyu gölgesine girdiği parçalı tutulma bölümü ise 3 saatten uzun devam edecek.

Tutulma 28 Ağustos saat 01.23 UTC’de başlayacak ve 07.01 UTC’de sona erecek.

Ay yüzeyinin en fazla gölgede kalacağı an ise 04.12 UTC civarında yaşanacak.

HER YERDEN AYNI ŞEKİLDE İZLENEMEYECEK

Tutulmanın görülme durumu bulunduğu bölgeye ve Ay’ın o sırada ufkun üzerinde olup olmamasına göre değişecek.

Kuzey ve Güney Amerika en avantajlı bölgeler arasında yer alırken Avrupa ve Afrika’nın bazı kesimlerinden de tutulmanın belirli aşamaları takip edilebilecek.

Ay tutulmasını izlemek için Güneş tutulmalarında kullanılan özel koruyucu gözlüklere ihtiyaç bulunmuyor.

Hava koşullarının uygun olduğu yerlerde olay çıplak gözle güvenli şekilde gözlemlenebilecek.

Mevzuata göre sürücü kursuna kaydolan adayların, teorik derslerin tamamlanmasının ardından sınavlarda başarılı olmak için toplam 2 yıl süresi bulunduğu kaydedildi.

2 YILI AŞANLARIN HAKKI YANIYOR

Belirlenen 2 yıllık süre zarfında teorik veya direksiyon sınavlarını başarıyla tamamlayamayan sürücü adaylarının dosya haklarının yandığı ifade edildi.

Süresi dolan adayların tüm işlemleri sıfırlanarak sürücü kursuna yeniden kayıt yaptırması ve kurs ücretini baştan ödemek zorunda kalacağı aktarıldı.

EHLİYET SERTİFİKASI İÇİN DE SÜRE SINIRI VAR

Sınavlarda başarılı olarak ehliyet almaya hak kazanan adaylar için de süre uyarısı yapıldı.

Sınavları geçerek sürücü kursundan sertifikasını alan kişilerin, bu sertifikayı 2 yıl içinde nüfus müdürlüklerine başvurarak ehliyete dönüştürmesi gerektiği belirtildi.

2 yıllık sertifika süresini geçiren adayların kazanılmış haklarını kaybedeceği ve ehliyet alabilmek için süreci baştan başlatması gerektiği öğrenildi.

Yetkililer, mağduriyet yaşanmaması adına sürücü adaylarının ve sertifika sahiplerinin süre takiplerini dikkatle yapması gerektiğini bildirdi.

Ramazan Bayramı (1,5 Gün İzinle 9 Gün Tatil): Ramazan Bayramı tatili 9 Mart Salı (Arife) öğleden sonra başlayıp 10-12 Mart tarihlerini kapsıyor. 8 Mart Pazartesi tam gün ve 9 Mart Salı yarım gün izin alan çalışanlar, öncesi ve sonrasındaki hafta sonlarıyla birleştirerek 9 gün kesintisiz tatil yapabilecek.

Kurban Bayramı (2 Gün İzinle 9 Gün Tatil): Kurban Bayramı 16-19 Mayıs tarihleri arasında kutlanacak. Bayramın son günü 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı ile kesişiyor. 20 ve 21 Mayıs tarihlerinde 2 gün yıllık izin alanlar, hafta sonunu da ekleyerek tatili 9 güne çıkarabilecek.

SIRTINI HAFTA SONUNA DAYAYAN RESMİ TATİLLER

2027 yılında bazı resmi tatiller cuma veya pazartesi gününe denk geldiği için hiç yıllık izin harcamadan 3’er günlük tatil fırsatları sunuyor:

1 Ocak Yılbaşı: Cuma gününe denk geldiği için hafta sonuyla birleşerek 3 gün mola imkânı sağlıyor.

23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı: Cuma gününe denk geldiği için izin kullanmadan 3 günlük hafta sonu tatili veriyor.

30 Ağustos Zafer Bayramı: Pazartesi gününe denk gelmesiyle sıfır izinle 3 gün dinlenme fırsatı sunuyor.

YARIM VEYA 1 GÜN İZİNLE UZATILABİLECEK TATİLLER

15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü: Perşembe gününe denk geldiği için 16 Temmuz Cuma günü 1 gün izin alınarak tatil 4 güne uzatılabiliyor.

29 Ekim Cumhuriyet Bayramı: 28 Ekim Perşembe öğleden sonra başlayan tatilde, perşembe günü yarım gün izin kullanılarak hafta sonuyla birlikte 4 günlük bir mola elde edilebiliyor.

Stratejik bir takvim planlamasıyla çalışanlar, yalnızca 5 gün yıllık izin harcayarak 2027 yılını toplamda 35 gün dinlenerek geçirebilecek.

İki gezegen yaklaşık 26 ayda bir uzay araçlarının daha uygun koşullarda Mars’a gönderilebildiği konuma geliyor.

Bu nedenle planlanan bir fırlatma döneminin kaçırılması, görevin yaklaşık iki yıl ertelenmesine yol açabiliyor.

SpaceX de Starship programındaki çalışmalarını bu sınırlı zaman aralıklarını dikkate alarak yürütüyor.

2026 HEDEFİ GERİDE KALDI

SpaceX daha önce ilk insansız Starship araçlarını 2026'daki uygun dönemde Mars'a göndermeyi planlıyordu.

Şirketin güncel Mars planı ise bu takvimin değiştiğini gösteriyor.

SpaceX'in resmi bilgilerinde Mars yüzeyine araştırma ve keşif amaçlı Starship kargo uçuşlarının 2028'den önce başlamayacağı belirtiliyor.

Böylece şirketin daha önce gündeme gelen 2026 hedefi ileri bir tarihe taşınmış durumda.

STARSHIP'İN AŞMASI GEREKEN KRİTİK AŞAMALAR VAR

Mars yolculuğunun önündeki en önemli konulardan biri Starship'in uzun mesafeli görevler için ihtiyaç duyduğu teknolojileri tamamlamak.

Starship'in Dünya yörüngesinde yakıt ikmali yapabilmesi, yüksek miktarda yük taşıması ve uzun yolculuğun ardından Mars yüzeyine güvenli şekilde inmesi gerekiyor.

Bu sistemlerin başarılı ve tekrarlanabilir biçimde çalışması, Mars görevlerinin temelini oluşturacak.

İLK GÖREVLERDE İNSAN TAŞINMAYACAK

SpaceX'in Mars programının ilk aşamasında insanlı yolculuklardan önce kargo ve araştırma görevlerine ağırlık verilmesi planlanıyor.

Bu uçuşlarda Starship'in gezegenler arası yolculuk ve Mars'a iniş kabiliyeti test edilecek.

Elde edilecek sonuçlar, sonraki görevlerin kapsamını ve insanlı Mars yolculuklarının takvimini belirlemede önemli rol oynayacak.

UZUN VADELİ HEDEF MARS'TA KALICI YAŞAM

SpaceX, Mars çalışmalarını tek seferlik bir keşif görevi olarak değerlendirmiyor.

Şirketin uzun vadeli hedefi, Mars'a düzenli ulaşımı mümkün hale getirmek ve gezegende kalıcı insan varlığı oluşturmak.

Bu hedefe ulaşılması ise Starship'in geliştirme sürecinin tamamlanmasına, yörüngede yakıt ikmali teknolojisine ve Mars'a gerçekleştirilecek ilk insansız görevlerden elde edilecek sonuçlara bağlı olacak.

Bu nedenle gözlük temizliğinde bez kullanmak istemeyenler, sosyal medyada paylaşılan farklı yöntemlere yöneliyor. Bunlardan biri de camları belirli bir yönde suyla durulamak.

CAMLARI SOLDAN SAĞA DOĞRU DURULAYIN

Sosyal medyada paylaşılan yöntemde gözlük camlarının rastgele yıkanması yerine suyun belirli bir yönde hareket ettirilmesi öneriliyor. Buna göre camlar suyla durulanırken akışın soldan sağa doğru yönlendirilmesi gerekiyor.

Bu uygulamanın amacı, cam yüzeyinde kalan suyun tek bir yönde akmasını sağlayarak damla izlerinin oluşmasını azaltmak. Böylece camın bezle silinmesine veya ayrıca kurulama işlemine gerek kalmadan daha temiz bir görünüm elde edilmesi hedefleniyor.

SU DAMLALARININ İZ BIRAKMASI AZALIYOR

Gözlük camı suyla durulandıktan sonra üzerinde kalan damlalar, yüzeyde kuruduğunda belirgin izler bırakabiliyor. Paylaşılan yöntemde ise suyun tek yönde hareket ettirilmesiyle cam üzerinde kalan suyun daha düzenli şekilde uzaklaştırılması amaçlanıyor.

Ancak gözlük camlarının kaplamasına zarar vermemek için kullanılan suyun temiz olması ve camın sert şekilde ovalanmaması önem taşıyor. Özellikle özel kaplamalı camlarda üreticinin temizlik önerilerine uyulması gerekiyor.

BEZ KULLANMADAN TEMİZLEMEK MÜMKÜN MÜ?

Gözlük camlarını yalnızca suyla durulamak her türlü kiri gidermeyebilir. Yağ ve parmak izi gibi kalıntıların temizlenmesinde gözlük camlarına uygun temizlik ürünlerinin kullanılması gerekebilir.

Ayrıca camların çizilmesini önlemek için kuru haldeyken sert bir malzemeyle ovalanmaması ve temizlik sırasında cam yüzeyine fazla baskı uygulanmaması gerekiyor.

İmza töreni öncesi konuşan Çağrı Fedai, Kütahyaspor gibi büyük bir kulübe gelmekten dolayı mutlu olduğunu söyledi.
Sezon sonunda şampiyonluk sevinci yaşamak istediğini aktaran Fedai, “Muğlaspor’da önceki sezon 5 gol, 1 asist yaptım. Bu sene de inşallah belirli bir sayıda katkı vermek istiyorum. Şu kadar gol atacağım demek çok zor ama elimden geldiğince takıma destek olup katkı vererek devam etmek istiyorum.” diye konuştu.
Futbol kariyerine Göztepe altyapısında başladığını anlatan Fedai, 16 yaşında Fenerbahçe Akademisi’ne katıldığını dile getirdi.

“BURAYA GELMEM İÇİN TALEPLER VARDI”

Fenerbahçe ile beraber kamplara katıldığını aktaran Fedai, sezon boyunca hazır olmak istediğini kaydetti.
Kütahyaspor’da çok önemli bir projenin olduğunu belirten Fedai, “Başkanımızla konuştuğumuzda da beni buraya gelmem için çok istediler. En önemli faktörlerden biri buydu. Takımda zaten tanıdığım ağabeylerim ve kardeşlerim var. Onlarla da konuştuğumda buraya gelmem konusunda bana çok destek ve yardım ettiler. En önemli şeyler bunlardı.” şeklinde konuştu.
Son üç sezonda kiralık olarak forma giydiğini belirten Fedai, Gençlerbirliği, Menemen Belediyespor ve son olarak Muğlaspor’un başarısı için ter döktüğünü ifade etti.

Gece uyurken ağızdan salya gelmesi çoğu zaman tek başına bir hastalık belirtisi olarak değerlendirilmiyor. Fazla alkol tüketimi, ağır bir yemek sonrasında uyuyakalmak veya uyuma pozisyonu gibi geçici nedenler de bu duruma yol açabiliyor. Ancak salya akıntısının sürekli hale gelmesi ve kişinin neredeyse her sabah ıslak bir yastıkla uyanması durumunda altta yatan nedenin araştırılması öneriliyor.

Northwestern Üniversitesi Feinberg Tıp Fakültesi Kulak Burun Boğaz ve Baş-Boyun Cerrahisi Bölümü'nden Dr. Landon Duyka, sürekli salya akıntısının özellikle yeni ortaya çıkması halinde doktor değerlendirmesi gerektirebileceğini belirtiyor. Duyka, bunun bazı durumlarda uyku bozukluklarına veya Parkinson hastalığı gibi nörolojik rahatsızlıklara işaret edebileceğini ifade ediyor.

UYKUDA SALYA AKITMAK UYKU APNESİYLE İLİŞKİLİ OLABİLİR

Uykuda salya akıtmanın nedenleri arasında uyku apnesi de bulunuyor. Uyku apnesinde kişi gece boyunca defalarca nefes almayı bırakabiliyor. Solunumun kesildiği dönemlerde vücut yeniden yeterli hava alabilmek için ağızdan nefes almaya başlayabiliyor.

Ağızdan solunum yapılması, tükürüğün ağız içerisinde birikmesine ve dışarı taşmasına neden olabiliyor. Horlama, sabahları ağız kuruluğuyla uyanma ve gece boyunca salya akıtma, uyku apnesi açısından değerlendirilmesi gereken belirtiler arasında yer alıyor.

Tedavi edilmeyen uyku apnesinin kalp hastalıkları, diyabet, inme ve depresyon gibi sağlık sorunlarıyla bağlantılı olduğu belirtiliyor. Amerikan Uyku Tıbbı Akademisi, ABD'de uyku apnesi bulunan milyonlarca kişinin henüz tanı almadığını bildiriyor.

AĞIZDAN NEFES ALMA VE BURUN TIKANIKLIĞI ETKİLİ OLABİLİR

Burundan yeterli hava geçmemesi de gece boyunca ağızdan nefes alınmasına yol açabiliyor. Burun kanallarının dar olması, septum eğriliği veya geniz eti büyümesi bu duruma neden olabiliyor.

Mevsimsel alerjiler, soğuk algınlığı, sinüs enfeksiyonları ve bademcik iltihabı gibi rahatsızlıklar da burun ve boğaz bölgesinde şişmeye yol açarak solunumu etkileyebiliyor. Bu tür enfeksiyonlarda vücut savunma mekanizmasının bir parçası olarak daha fazla tükürük üretebiliyor.

Kulak burun boğaz uzmanı Dr. Neil Hockstein, burun tıkanıklığı veya septum eğriliğinden şüphelenilmesi halinde uzman muayenesinin gerekli olabileceğini belirtiyor. Bazı hastalarda fiziksel tıkanıklığın giderilmesine yönelik tedaviler uygulanabiliyor.

Sosyal medyada uyurken ağız bantlama yöntemi de ağızdan nefes almayı önlemek amacıyla öneriliyor. Ancak uzmanlar, bu yöntemin özellikle burun tıkanıklığı veya uyku apnesi bulunan kişilerde risk oluşturabileceği konusunda uyarıyor. Ağız bantlamasının uyku apnesi ve horlama üzerindeki faydalarını destekleyen bilimsel kanıtların da sınırlı olduğu belirtiliyor.

REFLÜ VE DİŞ SORUNLARI DA SALYA AKINTISINA YOL AÇABİLİYOR

Mide asidinin yemek borusuna geri kaçmasıyla ortaya çıkan reflü de gece saatlerinde tükürük üretiminin artmasına neden olabiliyor. Reflüsü bulunan kişilerde ağızda kötü tat, göğüs ağrısı, mide içeriğinin ağza gelmesi ve gece öksürüğü gibi belirtiler görülebiliyor.

Dr. Duyka, reflü sırasında vücudun yemek borusundaki asidi nötralize etmek amacıyla daha fazla tükürük üretebildiğini belirtiyor. Bu nedenle bazı kişiler sabah uyandıklarında boğazlarında yoğun mukus bulunduğunu fark edebiliyor.

Diş ve çene yapısıyla ilgili sorunlar da göz ardı edilmiyor. Diş gıcırdatma veya üst ve alt dişlerin kapanışındaki bozukluklar, kişinin uyku sırasında ağzını tamamen kapatmasını zorlaştırabiliyor. Bu durumda diş hekimi tarafından yapılacak değerlendirme, sorunun ağız ve diş yapısından kaynaklanıp kaynaklanmadığının belirlenmesine yardımcı olabiliyor.

UYKU POZİSYONU SALYA AKIŞINI DEĞİŞTİREBİLİYOR

Uyuma şekli de uykuda salya akıtma ihtimalini etkileyebiliyor.

SÜREKLİ SALYA AKINTISINDA DOKTOR DEĞERLENDİRMESİ ÖNERİLİYOR

Salya akıntısının yutma güçlüğüyle birlikte görülmesi durumunda daha ayrıntılı bir değerlendirme gerekebiliyor. Dr. Hockstein, bazı nadir vakalarda yutma güçlüğünün yanı sıra yürümede küçük adımlar atma veya yüz ifadelerinde azalma gibi belirtilerin Parkinson hastalığı ya da diğer nörodejeneratif hastalıkların erken bulguları arasında yer alabileceğini belirtiyor.

Uzmanlar, özellikle daha önce görülmeyen ve düzenli biçimde tekrarlamaya başlayan salya akıntısında kulak burun boğaz uzmanına başvurulmasını öneriyor. Muayene sırasında horlama, sabah baş ağrısı, diş sıkma, diş gıcırdatma, gündüz yorgunluğu ve öğleden sonra uyku hali gibi belirtiler de değerlendirilebiliyor.

Altta yatan nedenin uyku sırasında solunum bozukluğu olduğundan şüphelenilmesi halinde uyku testi yapılabiliyor. Fiziksel bir tıkanıklık veya uyku kaynaklı solunum sorunu bulunmadığında ise salya akıntısının çoğu zaman ciddi bir sağlık sorunundan kaynaklanmadığı belirtiliyor. Alerji veya soğuk algınlığı gibi geçici durumların tetiklediği vakalarda ise uygun tedaviyle şikâyetin azalması mümkün olabiliyor.

Araştırma, ABD’nin Teksas eyaletindeki Austin kentinde bulunan 21 markette gerçekleştirildi. Çalışmada bebek maması, içecek ve püre gibi ilk dönem ürünleri değerlendirme dışında tutuldu. Araştırmacılar, doğrudan küçük çocuklara yönelik pazarlanan hazır gıdaların besin değerlerini ve içeriklerini inceledi.

ULTRA İŞLENMİŞ GIDALARDA ŞEKER VE SODYUM ÖNE ÇIKTI

Araştırmanın başyazarı, Children’s Hospital Los Angeles pediatri bölümünde doktora sonrası araştırmacı Erin Hudson, çalışmanın amacının ebeveynlerin market raflarında karşılaştığı ürünlerin içeriğini ortaya koymak olduğunu söyledi.

Hudson, “Cevap, ürünlerin yüzde 80’inden fazlasının ultra işlenmiş olduğu. Bunların çoğu yüksek miktarda şeker ve sodyum içeriyor ancak ebeveynler sadece raflara bakarak bunu anlayamıyor” dedi.

Dünya Sağlık Örgütü’nün 6-36 aylık çocuklara yönelik ticari ürünler için hazırladığı besin profiline göre bu ürünlerde ilave şeker, yapay tatlandırıcı ve konsantre meyve suyu bulunmaması, doymuş yağ ile sodyum miktarının ise sınırlandırılması gerekiyor.

Araştırmada, DSÖ’nün şekerle ilgili kriterlerini karşılamayan ürünlerin ultra işlenmiş olma ihtimalinin dört kat daha fazla olduğu belirlendi. Ürünlerin yaklaşık dörtte birinde önerilen seviyenin üzerinde sodyum bulundu. Bazı ürünlerin yağ ve kalori açısından da yüksek olduğu görüldü.

Meyve püresi içeren poşet ürünler ile yulaf barları yüksek şeker içeren ürünler arasında yer aldı. Hazır makarna ve peynir ürünleri ile hindi sosislerinde yüksek sodyum ve yağ tespit edildi. Fıstık ezmeli gevreklerde ise sodyum, yağ ve kalori miktarlarının yüksek olduğu belirlendi.

ARAŞTIRMADA 2 BİN 783 ÜRÜN İNCELENDİ

Hudson ve ekibi, marketlerde küçük çocuklara yönelik satılan ürünlerin besin etiketlerini fotoğraflayarak incelemeye aldı. Toplam 2 bin 783 ürünün şeker, tuz, doymuş ve doymamış yağ, kalori ile katkı maddeleri bakımından içerikleri değerlendirildi.

Ürünlerin işlenme düzeyi ise NOVA sınıflandırma sistemi kullanılarak belirlendi. Bu sistem gıdaları işlenme seviyelerine göre dört gruba ayırıyor.

İlk grupta meyve, sebze, et, süt ve yumurta gibi işlenmemiş veya minimum düzeyde işlenmiş ürünler bulunuyor. İkinci grup tuz, yağ ve baharat gibi yemek hazırlamada kullanılan bileşenleri kapsıyor. Üçüncü grupta konserve ürünler ve dondurulmuş sebzeler gibi işlenmiş gıdalar yer alıyor.

Ultra işlenmiş gıdalar ise sistemin dördüncü grubunu oluşturuyor. Bu ürünlerde doğal gıdalarda genellikle bulunmayan çeşitli katkı maddeleri kullanılabiliyor. Koruyucular, emülgatörler, yapay renklendiriciler, aroma güçlendiriciler, jelleştiriciler ve kıvam artırıcılar bunlar arasında bulunuyor.

Araştırmanın kıdemli yazarı Marissa Burgermaster, çocukların belirli bir yaştan sonra yalnızca bebek ve küçük çocuk ürünleri reyonundaki gıdalarla beslenmek zorunda olmadığını belirtti.

Burgermaster, “Çocuklar, çiğneyebilecek duruma geldiklerinde ailenin tükettiği sağlıklı yiyecekleri yiyebilir. Bunları yaşlarına uygun şekilde doğrayabilir veya ezebilirsiniz” dedi.

KATKI MADDELERİ DE ARAŞTIRMAYA DAHİL EDİLDİ

Çalışmanın sonuçları, yalnızca şeker ve tuz miktarının değil, ürünlerde kullanılan katkı maddelerinin de değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koydu.

Ocak ayında yayımlanan başka bir araştırmada 651 bebek ve küçük çocuk ürününün yüzde 70’inden fazlasında çeşitli katkı maddeleri bulunduğu bildirilmişti. Söz konusu çalışmada bu maddelerin bazıları iltihaplanma ve bağırsak mikrobiyotasındaki değişikliklerle ilişkilendirilmişti.

Araştırmanın başyazarı Elizabeth Dunford, bebek ve küçük çocuk ürünlerinde katkı maddelerinin kullanımına ilişkin değerlendirmesinde, “Beni şaşırtan şey, bu bebek gıdalarının yüzde 71’inde en fazla bulunan bileşenin meyve veya sebze değil, bir ya da daha fazla katkı maddesi olmasıydı” ifadelerini kullandı.

Dunford, bebeklerin sindirim sisteminin henüz tam olarak gelişmediğini belirterek bu maddelerin gıdanın görünümünü daha çekici hale getirmek amacıyla kullanıldığını söyledi.

UZMANLAR ETİKETLERİN İNCELENMESİNİ ÖNERİYOR

Araştırmaya katılan uzmanlar, küçük çocuklara yönelik olarak pazarlanan ürünlerin otomatik olarak sağlıklı kabul edilmemesi gerektiğini belirtiyor. Ürünlerin besin değerleri kadar içerik listesinin de incelenmesi gerektiği ifade ediliyor.

Healthy Babies Bright Futures araştırma direktörü Jane Houlihan, “Üzerinde küçük çocuklara yönelik olduğu belirtilen bir ürünün gerçekten sağlıklı olduğunu varsayamazsınız” dedi.

Houlihan, “Yüzde 100 meyve” ifadesinin bulunduğu ürünlerin yüksek miktarda şeker içerebileceğini, çocukların kolay tüketmesi için hazırlanan bazı atıştırmalıklarda ise fazla tuz veya yapay bileşen bulunabileceğini belirtti.

Araştırmacı Hudson da besin etiketlerinde ilave şeker ve doymuş yağ miktarlarına bakılması gerektiğini söyledi. İçerik listesindeki doğal veya yapay aromalar, emülgatörler, ksantan gam ve karragenan gibi maddelerin de ürünün işlenme düzeyi hakkında fikir verebileceğini ifade etti.

Meyve suyu konsantresi de araştırmacıların üzerinde durduğu içerikler arasında yer aldı. Hudson, konsantrelerin meyvenin besin değerinin önemli bölümünü kaybetmiş şekilde yüksek miktarda şeker ve aroma içerebildiğini belirtti.

Uzmanlar, mümkün olduğunca daha az işlenmiş gıdaların tercih edilmesini, meyve suyu tüketiminin sınırlandırılmasını ve poşet meyve ürünleri yerine bütün veya küçük parçalara ayrılmış meyvelerin verilmesini öneriyor. Meyve ve sebzelerin yaşa uygun şekilde yoğurt, kuruyemiş ezmesi, baklagiller, sağlıklı etler ve tam tahıllarla birlikte tüketilmesi de öneriler arasında bulunuyor.

“İLK ALDIĞIMIZDA İÇİ YANMIŞ, HAMAM TARAFI GÖÇMÜŞTÜ”

Yaklaşık ortalama 7-8 yıldır bu sürecin devam ettiğini belirten Kılıç, zamana yayılan bir süreç olduğunu ifade etti.
Eksiklerin olduğunu ancak tamamlamaya çalıştıklarını vurgulayan Kılıç, “14. yüzyılın sonlarında, ortalama 1420-1435 tarihleri arasına geldiğini söylüyorlar. Bazı tarihçiler ise tarihin daha eski olduğunu söylüyor. İlk devraldığımızda içi kapalı, yanmış, hamam tarafı da göçüktü. Biz onları canlandırdık, hamamı canlı tuttuk. Sanki böyle bir kafebistro değil de bir müze görünümü oldu. İnsanlar geldiğinde müze mi diye soruyorlar.” diye konuştu.

“TARİHİ DOKUYA HİÇ DOKUNMADIK”
Kütahya için bir değer oluşturmak istediklerini aktaran Kılıç, tarihi dokuya dokunmadıkların hatta hamam kurnalarının durduğunu dile getirdi.
İnsanların oturabileceği yerler yaptıklarını bildiren Kılıç, şunları kaydetti:
“Atalarımız, "Hamama giren terler" derler ama biz tam tersine çevirdik. Bizde hamama giren soğuyor çünkü doğal bir klima görevi yapıyor bina. Külhan tarafı var. Alttan ısıtma sistemi yaparak ateşi yakmışlar ve tüm binayı su ile ısıtmışlar. Üst katlarına öğrencilerimize yönelik kütüphane yapmak istiyorum. Bir de üst katta bağımsız bir girişimiz var. Gezeklerde ve özel günlerinde hiç aşağı katı görmeden direkt yukarıdan gelip oturabilsinler istiyoruz.”

“GELEN HERKES ÇOK BEĞENİYOR”
İşletmeye gelen insanların tepkilerinin memnuniyet verici olduğunu aktaran Kılıç, Kütahya’nın değerine sahip çıktıkları için teşekkür edildiğini bildirdi.
Güzel tepkilerin ardından farklı uygulamaları hayata geçirmek istediklerini belirten Kılıç, “Çok büyük bir bahçemiz var, yazın bahçeyi, kışın da katları kullanmak istiyoruz. Yani gıda sektörü biraz bana yabancı ama insanlarla merhaba demekten keyif almaya başladım. Amacıma ulaşmak üzereyim.” ifadelerini kullandı.

Kamu borcunun toplam büyüklüğü, ülkelerin ekonomik ölçeğine bağlı olarak önemli farklılık gösteriyor. Bu nedenle yalnızca borcun dolar cinsinden miktarına bakılması, ülkelerin taşıdığı borç yükünün karşılaştırılmasında tek başına yeterli olmuyor.

IMF verileri üzerinden hazırlanan 2026 projeksiyonları, dünyanın en yüksek kamu borcuna sahip ülkelerini iki farklı ölçütle ortaya koyuyor.

ABD’NİN KAMU BORCU 40,7 TRİLYON DOLARA ULAŞIYOR

ABD, 2026 yılında 40 trilyon 739 milyar dolarlık kamu borcuyla ilk sırada bulunuyor. Çin 22 trilyon 290 milyar dolarla ikinci sırada yer alırken, Japonya’nın kamu borcu 8 trilyon 951 milyar dolar olarak hesaplanıyor.

Birleşik Krallık 4 trilyon 418 milyar dolar, Fransa ise 4 trilyon 258 milyar dolarlık kamu borcuyla sıralamada dördüncü ve beşinci basamakta bulunuyor.

İtalya’nın kamu borcu 3 trilyon 790 milyar dolar, Almanya’nın 3 trilyon 523 milyar dolar, Hindistan’ın ise 3 trilyon 464 milyar dolar seviyesinde bulunuyor. Kanada 2 trilyon 776 milyar dolarla dokuzuncu, Brezilya 2 trilyon 544 milyar dolarla onuncu sırada yer alıyor.

İspanya’nın 2 trilyon 54 milyar dolarlık kamu borcuna sahip olması beklenirken, Meksika 1 trilyon 330 milyar dolarla 12’nci sırada bulunuyor.

Toplam borç miktarında ABD’nin açık ara önde olması, ülkenin ekonomik büyüklüğü ve küresel finans sistemindeki konumuyla birlikte değerlendiriliyor. ABD dolarının dünyanın başlıca rezerv para birimi olması, dolar cinsinden varlıklara yönelik küresel talebin sürmesine katkı sağlıyor. ABD Hazine tahvilleri de uluslararası piyasalarda güvenli yatırım araçları arasında kabul ediliyor.

KAMU BORCUNUN GSYH’YE ORANINDA JAPONYA İLK SIRADA

Borç miktarı ekonominin büyüklüğüne göre hesaplandığında sıralama değişiyor. Japonya’nın kamu borcunun 2026 yılında GSYH’nin yüzde 204,4’üne ulaşması bekleniyor.

Japonya’yı yüzde 171,9 ile Singapur, yüzde 169,1 ile Sudan ve yüzde 152,4 ile Bahreyn izliyor. İtalya yüzde 138,4, Yunanistan yüzde 136,9 ve Senegal yüzde 132,3 oranlarıyla listenin üst sıralarında yer alıyor.

Maldivler’in kamu borcunun GSYH’ye oranı yüzde 129,4 olarak öngörülüyor. ABD ise yüzde 125,8’lik oranla dokuzuncu sırada bulunuyor.

Ukrayna’nın yüzde 122,6, Bhutan’ın yüzde 120,3 ve Saint Vincent ve Grenadinler’in yüzde 120,1 seviyesinde olması bekleniyor. Fransa yüzde 118,4, Kanada yüzde 110,7 ve Belçika yüzde 109,2 oranıyla ilk 15 ülke arasında yer alıyor.

Kamu borcunun GSYH’ye oranı, ülkelerin borç yükünü karşılaştırmak için kullanılan göstergelerden biri. Ancak bu oran tek başına bir ülkenin borçlanma koşullarını veya finansal piyasalardaki güven düzeyini belirlemiyor.

TÜRKİYE’NİN 2026 KAMU BORCU 418 MİLYAR DOLAR

Türkiye, 2026 yılında toplam kamu borcu en yüksek ülkeler sıralamasında 418 milyar dolarlık borçla 27. sırada yer alıyor. IMF’nin 2026 projeksiyonlarına dayanan verilerde Türkiye’nin kamu borcu, Güney Afrika’nın 379 milyar dolarlık ve Tayland’ın 387 milyar dolarlık borcunun üzerinde bulunuyor.

Türkiye’nin toplam kamu borcu; Yunanistan’ın 421 milyar dolarlık, İsviçre’nin 442 milyar dolarlık ve Suudi Arabistan’ın 446 milyar dolarlık borcunun ise altında kalıyor.

Türkiye’nin 2026 yılı kamu borcunun 418 milyar dolar seviyesinde olduğu belirtildi. Söz konusu rakam, Türkiye’nin IMF’ye olan borcunu değil, devletin toplam kamu borcunu ifade ediyor. Türkiye, IMF’ye olan son kredi borcunu 2013 yılında tamamen kapatmıştı.

YÜKSEK BORÇ ORANI TEK BAŞINA YETERLİ GÖSTERGE DEĞİL

Yatırımcılar kamu borcunu değerlendirirken ülkelerin mali geçmişini, kredi notunu, siyasi istikrarını ve finansmana erişim imkanlarını da dikkate alıyor.

Bu nedenle benzer borç oranlarına sahip ülkelerin borçlanma koşulları aynı olmayabiliyor. GSYH’sinin yüzde 103’ü seviyesinde kamu borcu bulunan Bolivya ile yüzde 106 seviyesindeki Mozambik, daha yüksek borç oranına sahip Singapur’dan farklı finansman koşullarıyla karşılaşabiliyor.

Singapur’un yüksek kamu borcu oranına rağmen finansal sisteminin yapısı ve yatırımcı tabanı, ülkenin borç sürdürülebilirliğinin değerlendirilmesinde etkili unsurlar arasında bulunuyor.

Japonya da benzer şekilde yüksek borç oranına sahip olmasına karşın geniş yerli yatırımcı tabanı ve gelişmiş finansal sistemiyle değerlendiriliyor.

AVRUPA’DA KAMU BORCU YÜKSEK SEYREDİYOR

Avrupa’nın büyük ekonomilerinde de kamu borcu yüksek seviyelerde bulunuyor. İtalya ve Yunanistan’ın 2026 yılında kamu borcunun GSYH’ye oranının yüzde 135’in üzerinde olması bekleniyor.

İtalya’nın toplam kamu borcu 3,79 trilyon dolar seviyesinde bulunuyor. Bu miktar Fransa ve Birleşik Krallık’ın toplam borçlarının altında kalıyor. Fransa’nın kamu borcunun GSYH’ye oranı yüzde 118,4, Birleşik Krallık’ın ise yaklaşık yüzde 104 seviyesinde bulunuyor.

İspanya’nın 2026 yılında yaklaşık 2,1 trilyon dolarlık kamu borcuna sahip olması öngörülüyor. Bu miktarın ülke ekonomisinin yaklaşık yüzde 98’ine denk gelmesi bekleniyor.

Almanya ise yapısal bütçe açıklarını sınırlandırmak amacıyla anayasal “borç freni” mekanizmasını uyguluyor. Ülkenin 2026 yılı kamu borcunun yaklaşık 3,5 trilyon dolar olması bekleniyor. Almanya böylece toplam borç miktarında Fransa, İtalya ve Birleşik Krallık’ın gerisinde kalıyor.

2026 yılı projeksiyonları, kamu borcunun ülkeler arasında yalnızca toplam miktar bakımından değil, ekonominin büyüklüğüne oranı açısından da farklı sonuçlar ortaya koyduğunu gösteriyor. ABD toplam borçta ilk sırada yer alırken, Japonya borç/GSYH oranında en yüksek seviyeye sahip ülke konumunda bulunuyor.

Elon Musk’ın sahibi olduğu SpaceX’te halka arz öncesi yatırımcılar ve çalışanlara ait 911,5 milyona kadar hissenin üzerindeki kilit süresi perşembe günü sona erdi. Böylece işlem görebilen SpaceX hisselerinin sayısı iki katından fazla arttı. Hisse senedi, bir gün önce yüzde 14’e yakın gerilemesinin ardından perşembe günü yüzde 6’nın üzerinde yükseldi.

SpaceX hisselerinde yaşanan hareketlilik, şirketin halka arzından yaklaşık iki ay sonra gerçekleşti. Halka arz döneminde sınırlı sayıdaki hissenin yoğun yatırımcı talebiyle birleşmesi fiyatı rekor seviyelere taşırken, son haftalarda hisse değerinde belirgin bir düşüş yaşandı.

Şirketin salı günü açıkladığı finansal sonuçlarda yapay zeka yatırımlarına yönelik sermaye harcamalarının beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi de yatırımcıların gündeminde yer aldı. Kilit süresinin sona ermesiyle piyasaya daha fazla hissenin girmesi, fiyat hareketliliğini artırabilecek unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor.

KİLİT SÜRESİ SONA ERDİĞİNDE NE OLACAK?

SpaceX, halka arz sırasında yaklaşık 640 milyon hisseyi yatırımcılara sundu. Bu miktar şirketin toplam hisselerinin yüzde 5’inden daha azına karşılık geliyordu.

Perşembe günü 911,5 milyona kadar hissenin işlem görmeye başlamasıyla birlikte halka açık hisselerin toplam şirket hisselerine oranı yaklaşık yüzde 12’ye yükseldi. Ancak kilit süresinin sona ermesi, söz konusu hisselerin tamamının piyasada satılacağı anlamına gelmiyor.

Hisseleri serbest kalan çalışanlar ve erken dönem yatırımcıları, paylarını ellerinde tutabilecekleri gibi yalnızca bir bölümünü satmayı da tercih edebilecek.

Direxion Kıdemli Başkan Yardımcısı Ryan Lee, kilit süresinin sona ermesiyle birlikte piyasaya doğal satıcıların girebileceğini belirtti. Lee, söz konusu yatırımcıların hisseleri SpaceX’in halka arz dönemindeki 135 dolarlık fiyatından çok daha önce elde ettiklerini ifade etti.

SPACEX HİSSELERİ BİR GÜN SONRA YÜKSELDİ

SpaceX hisseleri çarşamba günü yaklaşık yüzde 14 değer kaybetti. Bu düşüş, şirket hisselerinin halka arzından bu yana kaydettiği en kötü ikinci günlük performans oldu. Hisse günü 108,27 dolardan tamamlayarak tarihi en düşük kapanış seviyesine geriledi.

Perşembe günü ise yön değişti ve hisseler yüzde 6’dan fazla yükseldi. Piyasa hareketinde yalnızca kilit süresinin sona ermesi etkili olmadı.

Vanda Global Makro Stratejisti Viraj Patel’in verilerine göre çarşamba ve perşembe günleri, SpaceX’in halka arzından sonraki ilk üç işlem günü dışında bireysel yatırımcı faaliyetinin en yüksek olduğu dönem oldu.

Patel, SpaceX hisselerinde işlem gördüğü her gün bireysel yatırımcıların net alım gerçekleştirdiğini belirtti. CNN’e gönderdiği e-postada Patel, bireysel yatırımcıların şirkete yönelik alımlarında şu aşamada bir yavaşlama görülmediğini ifade etti.

HALKA AÇIK HİSSELERİN ARTMASI NASDAQ 100 AĞIRLIĞINI DEĞİŞTİRECEK

Halka açık hisse sayısındaki artışın SpaceX’in Nasdaq 100 endeksindeki ağırlığı üzerinde de etkisi olacak. Şirket, yaz başında endekse dahil edilmişti.

Nasdaq 100’de şirketlerin ağırlıkları piyasa değeri ve halka açık işlem gören hisse miktarı dikkate alınarak hesaplanıyor. Endeks üç ayda bir yeniden dengeleniyor ve SpaceX’in yeni halka açık hisse miktarı eylül ayında yapılacak düzenlemede hesaba katılacak.

TD Securities hesaplamalarına göre, perşembe günü serbest kalan 911,5 milyon hissenin tamamının dikkate alınması ve hisse fiyatının mevcut seviyelerde kalması halinde SpaceX’in Nasdaq 100’deki ağırlığı yüzde 3,5’in üzerine çıkabilir. Nihai oran ise hisse fiyatındaki değişime bağlı olacak.

SPACEX HİSSELERİNDE YENİ KİLİT AÇILIMLARI GELECEK

SpaceX, hisselerin tamamını aynı anda halka açık hale getirmek yerine kademeli bir kilit açılım takvimi uyguluyor. Perşembe günkü işlem, önümüzdeki yıl boyunca gerçekleşmesi planlanan bir dizi açılımın ilk aşamasını oluşturuyor.

Şirketin 7,5 milyardan fazla A sınıfı hissesi bulunuyor. Bu payların büyük bölümü çalışanlar ve yatırımcılara ait. SpaceX’te ayrıca çoğunlukla Elon Musk ve yöneticilerin elinde bulunan 5,5 milyardan fazla B sınıfı hisse bulunuyor.

Yıl içinde gerçekleştirilecek diğer kilit açılımlarının ardından 5 milyardan fazla A sınıfı hissenin halka açık şekilde işlem görmesi mümkün hale gelebilecek.

Fortuna Investments Kurucusu ve Üst Yöneticisi Justus Parmar, yeni hisselerin piyasaya girmesinin kısa vadede hisse fiyatı üzerinde baskı oluşturabileceğini, ancak şirketin temel faaliyetlerinin ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Parmar, SpaceX’in iş performansı ile Musk’ın uzun vadeli hedeflerini hayata geçirme kapasitesinin yatırımcılar açısından belirleyici olacağını ifade etti.

ELON MUSK’IN SPACEX HİSSELERİ 2027’YE KADAR KİLİTLİ

SpaceX’te yöneticiler için uygulanan daha uzun süreli kilit dönemlerinin 2027 yılında sona ermeye başlaması bekleniyor. Elon Musk’ın şirketteki hisseleri ise halka arzdan bir yıl sonrasına kadar kilit altında tutulacak.

Musk’ın sahip olduğu hisselerin şirketin toplam değerinin yüzde 40’ından fazlasını temsil ettiği belirtiliyor.

Halka arzın ardından yaşanan ilk yükseliş döneminde sınırlı hisse arzı ve bireysel yatırımcı talebi fiyatı yukarı taşımıştı. SpaceX hisseleri 16 Haziran’da rekor seviyeye ulaştıktan sonra yüzde 40’tan fazla değer kaybetti. Hisse ayrıca 135 dolarlık halka arz hedef fiyatının yaklaşık yüzde 15 altında bulunuyor.

Önümüzdeki dönemde yeni kilit açılımlarının gerçekleşmesiyle birlikte piyasada işlem gören SpaceX hisselerinin miktarı artacak. Şirketin Nasdaq 100’deki ağırlığı da eylül ayındaki endeks düzenlemesinde güncellenecek.

A.T.G. (22) idaresindeki 07 BZG 492 plakalı otomobil kontrolden çıkarak sulama kanalına ters devrildi.

Çevredekilerin kazayı 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesi üzerine bölgeye sağlık ve polis ekipleri sevk edildi.

KENDİ İMKANLARI İLE ÇIKTILAR

Sürücü A.T.G. ve İ.A. otomobilden kendi imkanları ile çıkarken, sürücü yaralandı.

Sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından yaralı sürücü ambulansla Kütahya Şehir Hastanesi’ne kaldırıldı.

Yaralının sağlık durumunun iyi olduğu öğrenildi.

OLAY ANINI ANLATTI

Kazanın ardından polis ekiplerine kazayı anlatan sürücü A.T.G. cadde üzerinde karşı şeritten gelen başka bir otomobile çarpmamak için manevra yapması sonucu kaza yaptığını dile getirdi.

Bu nedenle “borsada emtia nasıl alınır?” sorusunun tek bir cevabı yok. Seçilecek yatırım aracı, yatırım yapılmak istenen emtiaya ve yatırımcının risk profiline göre değişiyor.

Emtia Yatırımı Nasıl Yapılır?

Emtia yatırımı yapmanın en pratik yollarından biri, emtia fiyatlarını takip eden veya portföyünde emtia bulunduran finansal araçları satın almaktır. Fiziki alım dışında yatırımcılar fon, ETF, sertifika, varant veya ilgili şirket hisselerini tercih edebilir.

Başlıca yöntemler şöyle özetlenebilir:

Bu araçların hepsi aynı risk yapısına sahip değildir. Özellikle vadeli işlemler ve kaldıraçlı türev ürünlerde küçük fiyat hareketleri daha büyük kazanç veya kayıplara dönüşebilir. CFTC de emtia vadeli işlemleri ve kaldıraçlı ürünlerin karmaşık ve yüksek riskli olabileceği konusunda yatırımcıları uyarıyor.

Borsada Emtia Nasıl Alınır?

Borsada emtia almak için emtianın kendisini fiziksel olarak satın almak gerekmez. Bunun yerine borsada işlem gören ve emtia fiyatına doğrudan veya dolaylı olarak maruz kalan bir sermaye piyasası aracı satın alınabilir.

Örneğin yatırımcı;

• altın için Altın Sertifikası veya altın fonu,

• petrol için petrol ETF'si veya Brent petrol varantı,

• alüminyum için alüminyum üreticilerinin hisseleri,

• pamuk için tarım ve emtia fonları veya ilgili ETF'ler

üzerinden yatırım yapabilir.

Midas'ta TEFAS'ta işlem gören yatırım fonlarına erişim bulunuyor. Bu fonların portföylerinde altın ve diğer kıymetli madenlerin yanı sıra farklı emtialar ve bunlara dayalı yatırım araçları bulunabiliyor. Midas, TEFAS fonlarının alım-satımında ayrıca işlem komisyonu almadığını; fon yönetim ücretinin ise fonun kendi yapısı içerisinde tahsil edildiğini belirtiyor.

ABD borsaları tarafında ise Midas üzerinden ABD'de işlem gören hisse ve fonlara erişim sağlanabiliyor. Böylece emtia fiyatlarını veya emtia sektöründeki şirketleri takip eden borsa yatırım fonları da portföye dahil edilebiliyor.

Altına Nasıl Yatırım Yapılır?

Altına yatırım; fiziki altın dışında Altın Sertifikası, yatırım fonları, ETF'ler ve altın fiyatından etkilenen şirket hisseleri üzerinden yapılabilir. Türkiye'de borsa üzerinden altına erişmenin en doğrudan yöntemlerinden biri Darphane Altın Sertifikası'dır.

Borsa İstanbul'da ALTIN.S1 koduyla işlem gören Darphane Altın Sertifikası'nın her biri 0,995 saflıkta 0,01 gram altını temsil ediyor. Sertifika aynı zamanda izahnamede belirtilen koşullar altında fiziki altına dönüştürülebiliyor.

Midas yatırım hesabı olan yatırımcılar uygulamada “Altın Sertifikası” veya “ALTIN.S1” araması yaparak sertifikanın alım-satımını gerçekleştirebiliyor. Midas'ta alınan Altın Sertifikaları Borsa İstanbul yatırımları altında görüntüleniyor ve saklama MKK nezdinde gerçekleştiriliyor.

Altına yatırım yapmak isteyenler ayrıca Midas üzerinden erişilebilen TEFAS'taki altın ve kıymetli maden fonlarını da inceleyebilir. Böylece fiziki altın saklama ihtiyacı olmadan altın fiyatlarına finansal araçlar üzerinden maruz kalmak mümkün olur.

Petrole Nasıl Yatırım Yapılır?

Petrole yatırım yapmak için fiziksel olarak petrol satın almak gerekmez. Petrol ETF'leri, emtia fonları, Brent petrol varantları veya petrol şirketlerinin hisseleri kullanılabilir.

Petrol yatırımlarında kullanılan araçlardan biri ABD borsalarında işlem gören petrol ETF'leridir. Örneğin United States Oil Fund (USO) WTI ham petrol vadeli işlemlerini, United States Brent Oil Fund (BNO) ise Brent petrol vadeli işlemlerini takip etmeye yönelik ürünler arasında yer alıyor. Midas’dan güncel piyasa içeriklerinde USO ve BNO gibi petrol ETF'ler takip edilebiliyor.

Türkiye'deki yatırımcılar için diğer bir seçenek ise Brent petrol varantları. Midas'ta Borsa İstanbul'da işlem gören varantlara erişilebiliyor ve

Ancak varant, doğrudan petrol satın almak anlamına gelmez. Borsa İstanbul'un tanımına göre yatırımcı varant aldığında dayanak varlığın kendisini değil, belirli koşullarda o varlığa ilişkin alma veya satma hakkını satın alır.

Petrol yatırımında bir diğer yöntem de ExxonMobil, Chevron gibi petrol üreticileri veya enerji şirketlerine yatırım yapmaktır. Burada yatırımın getirisi yalnızca petrol fiyatına değil, şirketin operasyonel performansına, maliyetlerine ve bilançosuna da bağlı olur.

Petrol ETF'si ile petrol fiyatı birebir aynı mı hareket eder?

Her zaman değil. Özellikle petrol gibi vadeli kontrat kullanan emtia ETF'lerinde fonun getirisi spot petrol fiyatından farklılaşabilir.

Bunun temel nedenlerinden biri vadeli kontratların belirli tarihlerde sona ermesi ve fonların pozisyonlarını yeni vadeye taşımasıdır. “Roll” olarak adlandırılan bu süreç, fon performansının uzun vadede dayanak emtia fiyatından sapmasına neden olabilir. CFTC bu nedenle emtia ETP'lerinin geleneksel hisse ETF'leri gibi değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekiyor.

Alüminyuma Nasıl Yatırım Yapılır?

Alüminyuma yatırım, alüminyum fiyatına bağlı finansal araçlar veya alüminyum üreticilerinin hisseleri üzerinden yapılabilir. Bireysel yatırımcılar açısından alüminyum üreticilerine yatırım yapmak en erişilebilir dolaylı yöntemlerden biridir.

Örneğin dünyanın önemli alüminyum üreticilerinden Alcoa (AA) ABD borsasında işlem görüyor ve Midas üzerinden yatırım yapılabilen şirketler arasında bulunuyor.

Century Aluminum (CENX) gibi üreticiler de alüminyum sektörüne borsa üzerinden erişim sağlayan şirket örnekleri arasında yer alıyor.

Burada önemli bir ayrım bulunuyor: Alcoa hissesi almak, doğrudan alüminyum almak değildir. Şirketin finansal performansı alüminyum fiyatlarından etkilenebilse de enerji maliyetleri, üretim miktarı, şirket borçluluğu ve operasyonel gelişmeler gibi birçok değişken de hisse fiyatını etkiler.

Dolayısıyla doğrudan emtia fiyatını takip etmek isteyen yatırımcı ile emtia sektöründeki şirketlere yatırım yapmak isteyen yatırımcının risk profilleri farklıdır.

Pamuğa Nasıl Yatırım Yapılır?

Pamuk yatırımı; pamuk vadeli kontratları, tarım emtiası ETF'leri veya portföyünde pamuk ve diğer tarımsal emtialar bulunan fonlar üzerinden yapılabilir.

Pamuk, altın veya petrolün aksine bireysel yatırımcıların doğrudan erişiminin daha sınırlı olduğu emtialardan biridir. Uluslararası piyasalarda pamuk fiyatları vadeli işlemler üzerinden takip edilse de, vadeli kontratların yapısı başlangıç seviyesindeki yatırımcılar açısından daha karmaşıktır.

Midas'ta doğrudan Cotton No. 2 vadeli işlem kontratı alıp satmak yerine, yatırımcılar erişime açık fon ve ETF'ler aracılığıyla tarım emtialarına dolaylı pozisyon alabilir. TEFAS'ta işlem gören bazı emtia fonları ve emtia fon sepetleri farklı enerji, metal ve tarım ürünlerini aynı portföy içerisinde bulundurabilir. Midas üzerinden TEFAS fonlarına erişim sağlanabiliyor.

Burada fon veya ETF'nin adında “emtia” ya da “tarım” geçmesi, portföyün mutlaka pamuğa belirli bir oranda yatırım yaptığı anlamına gelmez. Yatırım öncesinde fonun güncel portföy dağılımının, izahnamesinin veya ETF'nin takip ettiği endeksin incelenmesi gerekir.

Midas Üzerinden Emtia Yatırımı Nasıl Yapılabilir?

Midas'ta emtia yatırımı tek bir ürün üzerinden değil; yatırım fonları, ABD borsalarında işlem gören ETF ve hisseler, Altın Sertifikası ve varantlar gibi farklı araçlar üzerinden gerçekleştirilebilir.

Emtiaya göre kullanılabilecek araçlar kabaca şöyle ayrılabilir:

Midas'ın güncel platformunda Borsa İstanbul, ABD ve Avrupa borsaları, yatırım fonları, altın sertifikası ve türev ürünler aynı yatırım hesabı üzerinden erişilebilir ürün grupları arasında yer alıyor.

Bu yapı özellikle farklı emtialara yatırım yapmak isteyen yatırımcıların her ürün için ayrı bir platform kullanmak yerine alternatif yatırım araçlarını tek uygulamada karşılaştırabilmesini sağlıyor.

Emtia Yatırımı Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?

Emtiaların fiyatını belirleyen faktörler hisse senetlerinden önemli ölçüde farklılaşabilir. Arz-talep dengesi, jeopolitik gelişmeler, hava koşulları, doların değeri, faizler, üretim maliyetleri ve stok seviyeleri emtia fiyatlarını doğrudan etkileyebilir.

Örneğin:

• petrol fiyatları OPEC+ kararları ve jeopolitik risklerden,

• pamuk fiyatları hava koşulları ve tarımsal üretimden,

• alüminyum fiyatları enerji maliyetleri ve sanayi talebinden,

• altın fiyatları ise faiz, dolar ve jeopolitik risk beklentilerinden

etkilenebilir.

Ayrıca kullanılan finansal aracın yapısı da en az emtianın kendisi kadar önemlidir. ETF, yatırım fonu, varant ve şirket hissesi aynı emtiaya bağlı görünse bile tamamen farklı risk-getiri profillerine sahip olabilir.

Özellikle kaldıraçlı ürünlerde yatırımcı, ürünün nasıl fiyatlandığını ve hangi koşullarda değer kaybedebileceğini anlamadan işlem yapmamalıdır. CFTC, yatırımcıların fiziksel emtia, vadeli işlemler ve menkul kıymet piyasaları arasındaki farkları işlem öncesinde anlamasının önemine dikkat çekiyor.

Emtia Yatırımı Portföy Çeşitlendirmesinde Kullanılabilir mi?

Emtialar hisse ve tahvil gibi geleneksel varlık sınıflarından farklı fiyat dinamiklerine sahip olduğu için portföy çeşitlendirmesinde kullanılabilir. Ancak “emtia yatırımı her koşulda riski azaltır” şeklinde genel bir sonuç çıkarmak doğru değildir.

Altın, petrol, alüminyum ve pamuk birbirinden tamamen farklı arz-talep dengelerine sahiptir. Bu nedenle yalnızca “emtia” başlığı altında değerlendirilmeleri yerine her bir yatırım aracının ayrı ayrı analiz edilmesi gerekir.

Yeni başlayan bir yatırımcı açısından ise doğrudan kaldıraçlı vadeli işlem kullanmak yerine fon, ETF veya ilgili menkul kıymetler üzerinden emtia piyasasına erişmek, ürünün yapısını anlamayı daha kolay hale getirebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Emtia yatırımı nedir?

Emtia yatırımı; altın, petrol, gümüş, bakır veya tarım ürünleri gibi fiziksel varlıkların fiyat hareketlerine doğrudan ya da fon, ETF, sertifika, varant ve şirket hisseleri gibi finansal araçlar üzerinden yatırım yapılmasıdır.

Borsada emtia nasıl alınır?

Borsa hesabı üzerinden emtia sertifikası, emtia fonu, ETF, varant veya emtia sektöründeki şirket hisseleri satın alınabilir. Kullanılabilecek ürünler emtiaya göre değişir.

Midas'ta emtia yatırımı yapılabilir mi?

Evet. Midas üzerinden Altın Sertifikası, TEFAS yatırım fonları, ABD borsalarında işlem gören fon ve hisseler ile Borsa İstanbul'daki varantlar aracılığıyla farklı emtialara doğrudan veya dolaylı yatırım yapılabilir.

Petrol borsadan alınabilir mi?

Fiziksel petrol yerine petrol ETF'leri, Brent petrol varantları veya petrol şirketlerinin hisseleri aracılığıyla petrol fiyatlarına yatırım yapılabilir.

Alüminyum borsada nasıl alınır?

Alcoa gibi alüminyum üreticilerinin hisseleri veya alüminyum sektörüne yatırım yapan fon ve ETF'ler kullanılabilir. Alcoa hissesi Midas üzerinden erişilebilen ABD hisseleri arasında yer alıyor.

Pamuğa Midas üzerinden yatırım yapılabilir mi?

Midas'ta Cotton No. 2 vadeli kontratının doğrudan alım-satımı yerine, pamuk veya diğer tarımsal emtialara maruz kalan erişilebilir yatırım fonları ve ETF'ler değerlendirilebilir. Fonun gerçekten pamuk pozisyonu taşıyıp taşımadığı güncel portföy dağılımından kontrol edilmelidir.

Depremlerde en büyüğü 3,3 olan sarsıntı yine Simav’da 11.93 kilometre derinlikte saat 03.04’te meydana geldi.

DAKİKALAR İÇİNDE 4 İLÇEDE SARSINTILAR

Kütahya’nın Emet, Simav, Aslanapa ve Hisarcık ilçelerinde küçük şiddetli depremler yaşandı.

Gece saatlerinde başlayan sarsıntılar sabah saatlerine kadar sürdü.

Son olarak Simav’da 09.58’de 1,2 büyüklüğünde, Emet’te 09.29’da 1,0 büyüklüğünde, Aslanapa’da 07.18’de 1,1 büyüklüğünde deprem meydana geldi.

BÜYÜK DEPREM OLMASINDAN ENDİŞE EDİLİYOR

Kütahya’nın dört ilçesindeki depremler korkuya neden oldu.

Meydana gelen deprem fırtınasının arkasından, büyük bir deprem yaşanmasından endişe ediliyor.

Bölgede bir kişinin hareketsiz olduğunu fark eden vatandaşlar, durumu 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirdi. İhbarın ardından bölgeye sağlık ve jandarma ekipleri yönlendirildi.

HAYATINI KAYBETTİĞİ BELİRLENDİ

Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde, hareketsiz halde bulunan kişinin 45 yaşındaki Faruk A. olduğu ve yaşamını yitirdiği tespit edildi.

Jandarma Arama Kurtarma (JAK) timi, Faruk A’nın cenazesini bulunduğu bölgeden çıkardı.

CENAZESİ OTOPSİYE GÖNDERİLDİ

Faruk A’nın cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Muğla Adli Tıp Kurumu morguna gönderildi.

Olayla ilgili inceleme sürüyor.

Kütahya, zengin tarihi mirası, doğal güzellikleri ve kültürel değerleriyle Türkiye’nin görülmesi gereken şehirlerinden biridir.

Tarihi antik kentlerden, termal kaplıcalara, yemyeşil doğa alanlarından geleneksel Osmanlı mimarisiyle süslenmiş sokaklara kadar geniş bir yelpazeye sahiptir.

İşte Kütahya’da mutlaka gezip görmeniz gereken yerler:

İlk kez göreceğiniz 1890’lı yıllara ait olan ve yabancılar tarafından çekilen bu fotoğraflar dönemin Kütahya’sını yansıtıyor...

Kütahya geçmişten bugüne birçok medeniyete ev sahipliği yapmış bir kent.

İlk kez göreceğiniz 1890’lı yıllara ait olan ve yabancılar tarafından çekilen bu fotoğraflar dönemin Kütahya’sını yansıtıyor.

Fotoğraflar arasında Kütahya’nın Çavdarhisar ilçesindeki 5 bin yıl geçmişi bulunan Aizanoi Antik Kenti’ndeki tiyatro da yer alıyor.

Yaklaşık 130 yıl önce çekişmiş arşivlerden çıkan fotoğrafları keyifle izleyeceksiniz...

Kütahya'da, 35 yıl önce başlayan höyük kurtarma kazısında yeni bir buluntuya daha ulaşıldı. 4 bin 400 yıl öncesine ait yeşim taşından yapılan silindir mühür gün yüzüne çıkarıldı. 

Kentte faaliyet gösteren termik santral bölgesindeki höyükte devam eden kurtarma kazısında yeni bir tarihi eser daha bulundu. 

Kütahya Müzesi Müdürlüğü tarafından Çelikler Holding sponsorluğundaki kazıya Dr. Arkeolog Sevgi Gürdal başkanlık yapıyor.

Erken Tunç Çağı başta olmak üzere seramik üretimine dair buluntuların çıkarıldığı höyük milattan önce 3000-2000 yıllarını kapsıyor. 
Kurtarma kazısını 25 uzman personel ve 50 işçi olmak üzere toplam 75 kişilik bir ekip yürütüyor. 

“2024’ÜN EN ÖNEMLİ BULUNTULARINDAN BİRİSİ”

Höyükte Orta Tunç Çağı ve Erken Tunç Çağı tabakalarında çalışma yürüttüklerini belirten kazı başkanı Dr. Arkeolog Sevgi Gürdal, 2024 kazı sezonu için en önemli buluntulardan birisini ortaya çıkardıklarını söyledi. 

Bu çerçevede Erken Tunç Çağı II dönemine tarihlenen tabakada rastladıkları 4 bin 400 yıllık silindir mühür olduğunu aktaran Gürdal, “Silindir mühürler Mezopotamya'da ilk olarak 4'üncü binin ortalarında çıkıyor. Daha sonra ticari yollarla hem Anadolu'ya hem de dünyanın farklı bölgelerine yayılıyor.” dedi.

“EN ESKİ MÜHÜR OLMA ÖZELLİĞİNİ TAŞIYOR"

Aynı döneme ait Batı Anadolu'da şimdiye kadar sadece iki eser bulunduğunu hatırlatan Gürdal, geçen yaz Çanakkale'deki Troya Antik Kenti'nde biri pişmiş topraktan, diğeri mavi feldispat taşından yapılmış iki silindir mühür bulunduğunu kaydetti.

Seyitömer'de buldukları silindir mührün, Troya'dakilerden yaklaşık 600 yıl önce yapıldığını vurgulayan Gürdal, “Seyitömer Höyük kazılarında daha önce Erken Tunç Çağı III ve Orta Tunç Çağı'na ait silindir mühürler bulundu ancak bu örnek, İç Batı Anadolu'daki en eski silindir mühür olma özelliği taşımaktadır.” ifadelerini kullandı. 
Gürdal, silindir gövdeli, yatay dairesel ip delikli mührün baskı yüzeyinin her iki uçta dairesel çizgiyle sınırlandırıldığını ve iki çizgi arasında kafes motifi biçiminde bezeme bulunduğunu bildirdi.
“BAZI MEDENİYETLERDE KUTSAL KABUL EDİLİYOR”

Mührün, bölgede uluslararası ticaretin olduğunu ve kültürel etkileşimi gösterdiğini anlatan Gürdal, mührün ham maddesiyle ilgili araştırmalarda yeşim taşından yapıldığını belirlediklerini dile getirdi. 

Yeşim taşının, Türkiye'de nadir bulunan bir taş olduğunu bildiren Gürdal, şöyle devam etti:
“Bazı medeniyetlerde kutsal kabul edilen bir taş. Buraya en yakın ise Bursa ile Kütahya arasındaki Harmancık bölgesinde var ancak bu coğrafyada yeşim taşı mor renkli, bulduğumuz mühür ise yeşil renkli.

Uzmanlarla yaptığımız görüşmelerde nadir de olsa yeşim taşının yeşil örneklerinin Harmancık bölgesinde olduğunu söylediler. Uluslararası farklı kültürlerden etkilenerek yapıldığını, bölgedeki bir taş çeşidiyle üretildiğini göstermesi bakımından son derece önemli bir buluntu."
Gürdal, silindir mührü bir mimari yapıyı kaldırırken duvarın içinden bulduklarını sözlerine ekledi.